22 — 24-nji maý aralygynda türkmen wekiliýeti demirýol ulagy boýunça «CAREC» (Merkezi Aziýanyň sebitleýin ykdysady hyzmatdaşlygy) iş toparynyň Azerbaýjanyň Baku şäherinde geçirilýän 8-nji mejlisine gatnaşýar. Onuň gün tertibindäki esasy meseleler tehniki ýardamlary amala aşyrmakda gazanylan üstünlikler barada hasabat bermekden, indiki ädimleri ylalaşmakdan hem-de demirýol ulgamyny hususylaşdyrmak, özgermeler we maýa goýum ugurlary boýunça usulyýetleri hem tejribeleri alyşmakdan ybaratdyr.

Häzirki wagtda Merkezi Aziýanyň sebitleýin ykdysady hyzmatdaşlygyna agza döwletleri 25000 kilometr esasy demirýol geçelgeleri birleşdirýär. Şeýle-de bolsa, bar bolan demir ýol ulgamy we demir ýol hyzmatlary, hyzmat etmek üçin döredilen üýtgeýän söwda usullaryny hökman yzarlamaly däldir. Şeýle-de bolsa, demir ýollar deňize çykalgasy bolmadyk sebiler üçin gury ýeriň üsti bilen deňize çykmaga we çalt ösýän goňşy döwlerler bilen aragatnaşygyny gowulandyrmak uçin uly mümkinçiligine eýe.

Ýokardakylary göz öňüne tutup “Demir ýollarynyň mümkinçiligini açmak: CAREC 2017–2030 üçin demir ýol strategiýasy" atly maksatnama işlenip taýýarlanyldy. CAREC (Merkezi Aziýanyň sebitleýin ykdysady hyzmatdaşlygy) agza ýurtlary häzirki wagtda Aziýa Ösüş Banky tarapyndan 2019-njy ýylyň maý aýynda başlanan ulagyň görnüşlerine we demir ýol pudagyna baha bermäge gönükdirilen tehniki kömek taslamasyna gönükdirilen Strategiýany durmuşa geçirmek üçin iş alyp barýarlar.

CAREC demir ýol iş toparynyň 6-njy duşuşygynda (2022-nji ýylyň 17-18-nji oktýabry, Gazagystanyň Almaty şäherinde), Özbegistan-Türkmenbaşy otly ugyr we parom gatnawy, Özbegistan geçelgesiniň Demirgazyk-Günbatar halkara ýük ulaglary üçin tehniki-ykdysady esaslandyryşlary taýýarlamaga kömek boýunça iş meýilnamasyna goşuldy.

7-nji ýygnakda (2023-nji ýylyň 22-23-nji maýy, Gruziýanyň Tbilisi şäherinde) demirýol geçelgelerini ösdürmäge bagyşlanan sessiýalar we tehniki kömek iş meýilnamasyna gözlegleri maliýeleşdirmek boýunça okuw goşuldy.

8-nji sessiýa bu gözlegleriň esasy netijelerini hödürlär. Mundan başga-da, maksatnama demirýol we portlaryň arabaglanşygy we demir ýol administrasiýalarynda häzirki zaman IT ulgamlaryny ulanmak boýunça sapaklary öz içine alar.

Duşuşygyň birinji gününde «Türkmendemirýollary» agentliginiň başlygynyň orunbasary, «Demirýollary» açyk görnüşli paýdarlar jemgyýetiniň baş direktory Bekmyrat Işangulyýew «Merkezi Aziýanyň demir ýol geçelgeleri: goşulyşmak üçin ileri tutulýan ugurlar» sessiýasynda çykyş etdi.

Ol Türkmenistanyň hökümeti tarapyndan kesgitlenen ulag diplomatiýasynyň maksatlary, şol sanda içerki ulag ulgamyny halkara aragatnaşyk infrastrukturasyna goşmak we iri logistika merkezlerini döretmek üçin alnyp barylýan işler barada beýan etdi. Häzirki wagtda CASCA + «Aziýa-Ýuwaş ummany sebitiniň ýurtlary – Hytaý – Gyrgyzystan – Özbegistan – Türkmenistan – Azerbaýjan – Gruziýa – Türkiýe – Ýewropa» halkara multimodal ugry işjeň ösdürilýär. Bu multimodal ugry işjeňleşdirmek maksady bilen, gatnaşyjy ýurtlaryň 2023-nji ýylyň noýabrynda Aşgabat şäherinde V maslahaty geçirilipdi.

Bu ugur, 18 günüň dowamynda Hytaýyň Kaşgar bekedinden Stambula konteýner ýüklerini daşamaga mümkinçilik berýär diýip, Türkmenistanyň demirýol edarasynyň wekili öz çykyşynda belledi.

Bu interaktiw sessiýa Merkezi Aziýada durnukly demir ýol geçelgelerini döretmek, maýa goýumlary we amaly netijelilik üçin ileri tutulýan ugurlary kesgitlemek üçin esasy talaplary görkezdi.

Şeýle hem ilkinji gün Hazaryň kenaryndaky portlar bilen demir ýollaryň arasyndaky baglanyşyk boýunça sessiýa geçirildi. Maslahatyň soňky gününde, oňa gatnaşyjylar Alýat portuna baryp görerler.

ORIENT news