Aşgabat, 17-nji mart | ORIENT. Söwda-senagat edarasynyň binasynda Türkmenistanyň hususy pudagynyň gazananlarynyň uly göwrümli sergisi açyldy. Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň (TSTB) döredilmeginiň 18 ýyllygyna bagyşlanan bu sergi hil taýdan täze ösüşi: kiçi telekeçilikden kuwwatly klasterlere we halkara tehnologik integrasiýasyna çenli geçen ýoly görkezýär.

Resmi açylyş dabarasynda Prezident Serdar Berdimuhamedowyň Gutlag haty okaldy. Döwlet Baştutanynyň ýüzlenmesinde Türkmenistany 2026-njy ýylda durmuş-ykdysady taýdan ösdürmegiň we maýa goýum maksatnamasynda işewürlik gurşawyny kämilleşdirmek arkaly ykdysadyýetde hususy pudagyň paýyny artdyrmagyň hem-de jemi içerki önümde döwlete degişli bolmadyk pudagyň paýyny 72,9%-e ýetirmegiň göz öňünde tutulýandygy aýratyn bellenilýär.

Seljeriş syny: mümkinçilik we giňelmek ulgamlary

100-den gowrak ýerli gatnaşyjylaryň diwarlyklaryna göz aýlanyňda, häzirki zaman türkmen telekeçiliginiň keşbini kesgitleýän birnäçe öňdebaryjy ugurlary tapawutlandyrmak bolýar:

Azyk garaşsyzlygy we «brend derejesine ýetmek»: «Hasar», «Täze aý», «Miweli ülke», «Parasat» we «Aýaz Baba» ýaly ägirtler içerki bazary doldurmakdan eksporty giňeltmäge geçdiler. Biz diňe bir önümleri däl, eýsem özboluşly filosofiýasy bilen kämilleşen söwda markalaryny görýäris. Türkmenistany täze gök önümleri ibermekde sebit öňdebaryjysyna öwüren oba hojalyk klasterlere (Ahal we Mary welaýatlarynyň ýyladyşhanalaryna «Ýigit» hojalyk jemgyýeti) aýratyn üns berilýär.

Senagat haý-tegi we importyň ornuny tutmak: Hususy pudak ozal döwlet degişli pudagyň ygtyýaryndaky ugurlar hasaplanan ugurlara ynamly girdi: elektronika önümçiligi («Aýdyn Gijeler»), çylşyrymly himiýa («Rysgally ussat», «Krosshim») we dünýä derejeli gurluşyk serişdeleri («Derýaplastik», «Döwletli-Döwran»).

Infrastruktura lokomotiwleri: «Türkmenawtoban» ÝGPJ-niň we iri gurluşyk kompaniýalarynyň («Nusaý ýollary», «Ojar Aziýa») gatnaşmagy, ýurduň iň çylşyrymly inženerçilik taslamalarynyň indi hususy pudagynyň başaryp biljek işidigini tassyklaýar.

Logistika ösüşi: «Hazar Logistik» ýaly derejeli kompaniýalar ýurduň geografiki ýerleşişini hakyky girdejä öwrüp, hut şol «Demirgazyk – Günorta» geçelgeleriniň birleşdiriji halkasyna öwrülýärler.

Daşary ýurtly wekiller we halkara aragatnaşyklary

67 sany daşary ýurtly gatnaşyjynyň sanawy özüniň geografiýasy bilen geň galdyrýar: Germaniýadan (Bauer Kompressoren) we Beýik Britaniýadan (FEMW) başlap, Hytaýyň, Belarusyň we BAE-niň uly wekilýetlerine çenli. Şeýle hem Hytaý Halk Respublikasy, Russiýa, Eýran, Pakistan, Özbegistan, Azerbaýjan, Ukraina, Estoniýa, Kanada we beýleki ýurtlar wekilçilik edýärler.

Daşary ýurt kompaniýalary (mysal üçin, Hytaýyň «Juyuan Energy» ýa-da Belarusyň «1AK Group» kompaniýalary) Aşgabada diňe bir enjam satmak üçin däl, eýsem bilelikdäki önümçilik meýdançalaryny gözlemäge gelýärler.

Ikinji gün, 18-nji martda meýilleşdirilen «Türkmenistanyň geljegine maýa goýumlary» atly forum daşary ýurt maýasynyň türkmen hususy taslamalaryna girmäge taýýarlygynyň özboluşly barlagy bolar.

TSTB-niň 18 ýyllygy — bu kämillik ýaşydyr. Şu günki türkmen telekeçisi — bu diňe bir alyp-satar däl, eýsem ýokary goşulan bahaly önümleri öndürijidir. Ählumumy durnuksyzlyk şertlerinde, hut hususy pudagyň çeýeligi ykdysadyýetiň akymlaryny çalt üýtgetmäge we täze tehnologik çözgütleri tapmaga mümkinçilik berýär.