Aşgabat, 13-nji mart | ORIENT. Ählumumy meseleler baradaky gysgaça teswirlerimizi dowam edip, şuny belleýäris: eger şu hepdedäki wakalaryň başlangyjy garaşylmadyk soňy bolan gyzykly trilleri ýatladan bolsa, onda 12-nji mart, penşenbe gününe çenli dünýä ykdysadyýeti mälim derejede öz žanryny asuda klassyka görnüşine üýtgetdi. Emma dyngysyz işleriň arasynda ählumumy bazaryň kem-kemden ýuwaşandygyny we gygyrmasyny bes edip, öz-özüne gulak asyp başlayandygyny aňlaman galmak aňsatdy.
Biržanyň depgini durnuklylyk sungatyny aýdyň görkezdi. Brent markaly nebitiň bahasy täze antirekordlary goýjak bolup, barrikadalara topulmady. Ol $104–$106 aralygynda saklandy. Daşyndan synlaýan adam üçin bu ýagdaý wagtlaýyn dymyşlyk ýaly görnüp biler, ýöne aslynda bu sagalmagyň alamatydy.
Muňa garamazdan, sagalyp barýan «beden» üçin ýüz dollardan ýokary baha — heniz hem ýokary gyzgynlygy aňladýar. Ýöne bu ýagdaý hepde başyndaky ýaly sarsgynlar bilen utgaşmady. Duşenbe güni aljyraňňy ýagdaýda bolan bazar mehanizmi, obrazly aýtsak, şu gün düşeginden galdy, bir bulgur suw içdi we çuňňur hem-de tekiz dem alyp başlady. Bu bolsa gowşaklyk däl-de, täze şertlere uýgunlaşmagyň alamatydyr. Dünýä bahalaryň ýokarlanandygyny ykrar etdi, emme durmuş dowam edýär we adamzat beýikli-pesli ýollarda ylgawyny ýada salýan şertlerde ýaşamaly bolar.
Şeýlelikde, Ýakyn Gündogardaky gapma-garşylyk çözülýänçä, uýgunlaşyp ýaşamaly bolar. Has giňişleýin alanyňda bolsa — tä adamzat öz ýaşaýyş gurşawynyň ählumumy ykrar edilen kadalarsyz, täze dünýä tertibiniň kuwwatly binasyny emele getirjek halkara howpsuzlyk arhitekturasyny gurmazdan amatly bolup bilmejekdigine düşünýänçä şeýle dowam eder.
Merkezi Aziýa babatda aýdylanda, bu penşenbe sebit tarapyndan beýleki ýerlerde bolşy ýaly ýiti kabul edilmedi. Dünýäniň maliýe merkezlerinde ykdysatçylar fýuçersler we tankerleriň ätiýaçlandyryşy barada sesleri gyrylýança jedel edýärkäler, bu ýerde islendik baha görkezijiler has möhüm bolan şol bir rahat depgin saklanyp galdy. Biziň energetika taýdan goraglylygymyzy tassyklaýan statistiki maglumatlar — bu diňe bir sowukganly sanlar däl-de, eýsem biziň energetika «sowutymyzdyr». Öz energetika serişdeleriň bolanda, dünýäniň «ýelleri» ojagyňdaky ody öçürip bilmeýär.
Emma hakykat şunda: energetika taýdan durnuklylyga garamazdan, ählumumy prosesleriň täsiri elmydama ýerli derejede hem duýlar. Bu edil şu ýörelge ýalydyr: eger goňşy ýurtda baharda duýdansyz gar ýagsa, onda seniňem howaň sowar.
Şeýlelikde, geçen gün tupanly bolmasa-da, baha wakalaryna baý boldy. Biz hakyky güýjüň — öz işiňi parahat ýagdaýda dowam etdirmäge mümkinçilik berýän durnuklylykdadygyny gördük. Bu biziň durmuşda gadyrlaýan we şu gün sebitiň ykdysadyýetini goldaýan «asuda sabyrlylyk» ussatlygydyr.
Anna güni, mart aýyň 13-i köpler üçin yrymlaryň, trilleriň we sebäpsiz gorkularyň güni bolar. ORIENT saýty üçin bolsa bu — birža bahalaryna yzygiderli gözegçilik eden geçen hepdemize obýektiw garaljak gün bolar. Biz taryha siňip barýan hepdäniň jemini jemlemek üçin soňky bäş günüň wakalarynyň ähli böleklerini bir düşnükli surata jemläris.
Şonuň üçin — ertire çenli...
