
ORIENT | 26-njy mart. Aşgabatda geçirilen Türkmenistan–ÝB işewürlik forumy diňe pikir alyşmalar bilen däl, eýsem anyk maliýe borçnamalary bilen hem ýatda galdy. Jarnamalardan amaly ädimlere geçilýändiginiň aýdyň nyşany hökmünde gol çekilen resminamalaryň alyş-çalyş dabarasy boldy we bu “ýaşyl” energetika ulgamyndaky hyzmatdaşlygyň täze gerimini berkitdi.
“Özara düşünişmek baradaky ähtnama üýtgetmeler girizmek hakynda Teswirnama” diýen gysgaça adyň aňyrsynda strategiki ähmiýetli çözgüt dur. Ýewropa Bileleşigi “Türkmenistanyň ýaşyl ösüşi üçin Ýewropa Bileleşigi” atly esasy taslama üçin goşmaça €2 million möçberinde maliýe serişdelerini bölüp berýändigini resmi taýdan tassyklady.
Mundan başga-da, 2024-nji ýylyň maýynda başlanan taslamanyň möhleti ýene bir ýyl uzaldyldy. Bu bolsa ýurdumyzyň esasy edaralaryna — Energetika ministrligine hem-de “Türkmengaz” döwlet konsernine — Germaniýanyň GIZ jemgyýeti tarapyndan berilýän tehniki we bilermenlik goldawynyň diňe dowam etdirilmän, eýsem güýçlendiriljekdigini aňladýar.

ÝB-niň bu ädimi sebitde “ýaşyl geçişiň” hakykatdygyna şübhelenýänlere iň gowy jogapdyr. Brýussel maliýeleşdirmäni artdyryp, möhletleri uzaldanda, bu bazar üçin möhüm duýduryş bolýar: Türkmenistan uly maksatlary bolan ygtybarly hyzmatdaş bolup, howa boýunça açyk dialoga we metan zyňyndylaryny azaltmaga taýýardyr.
GIZ tarapyndan amala aşyrylýan taslama iki esasy ugra gönükdirilýär: syýasy dialog —türkmen energetikasy “ýaşyl” maýa goýumlary üçin düşnükli we özüne çekiji bolar ýaly kanunçylygy halkara ülňülerine laýyklaşdyrmaga kömek bermek; hem-de howa çäreleri — gaz pudagynda metan zyňyndylaryny gözegçilikde saklamak we olary azaltmak boýunça anyk tehnologiýalary ornaşdyrmak. Bu bolsa ýurdumyzyň Ýewropa bazarlaryna eksport mümkinçilikleri bilen gönüden-göni baglanyşyklydyr.
Forumda geçirilen resminamalaryň alyş-çalyş dabarasy “Ýewropa topary” (Team Europe) diýen çemeleşmäniň, ýagny ÝB-niň, agza döwletleriň (bu ýagdaýda Germaniýanyň) hem-de ösüş institutlarynyň serişdelerini birleşdirýän ulgamyň Aşgabatda üstünlikli işleýändigini görkezdi.