Daşkent – Astana sanly köprüsi: Özbegistan we Gazagystan bir bitewi IT bazaryny nähili gurýar
Özbegistan bilen Gazagystanyň ýokary tehnologiýalar ulgamyndaky hyzmatdaşlygy strategik derejä çykdy. Merkezi Aziýada bitewi sanly giňişligi döretmek häzirki wagtda diňe döwletara ylalaşyklar bilen däl, eýsem hakyky maýa goýumlary, bilelikdäki startap merkezleri we IT hyzmatlarynyň giň gerimli eksporty bilen hem berkidilýär.
IT ulgamynda özara ynam işewürligiň işjeň ösmegi bilen tassyklanýar. Häzirki wagtda Özbegistanyň IT Parkynda Gazagystan maýa goýumly 67 kompaniýa işleýär. Diňe 2025-nji ýylda olar 750-den gowrak iş ornuny döretdiler. Iki ýurt arasyndaky hyzmatlar eksportynyň umumy mukdary 17,6 million dollardan geçip, 4 600 hünärmene iş üpjün etdi.
Serhetsiz startaplar
Ýylyň esasy üstünlikleriniň biri — Central Asian Innovation Hubs platformasynyň işe girizilmegi boldy. Onuň netijesinde sebit startaplary global bazarlara çykmak üçin mümkinçilik aldy:
• Global integrasiýa: 40 topar Draper University we AlchemistX ýaly Silikon jülgesiniň akselerasiýa maksatnamalaryny geçdi.
• Maýa goýumlar: Digital Startup Awards taslamasynyň çäginde iň gowy taslamalar 10 000–50 000 dollar möçberinde maliýeleşdirildi.
• Bazar alyş-çalyşy: Kazakhstan Market Entry taslamasy 10 özbek startapynyň Gazagystan bazaryna girmegine mümkinçilik berdi, şol bir wagtda gazak taslamalary Özbegistanda işjeň ösüp başlady.
Geljegiň tehnologiýalary: AI we döwlet hyzmatlary
Hyzmatdaşlyk ylym taýdan ösen ugurlary hem öz içine alýar. Nazarbaýew Uniwersitetiniň ýanyndaky AI instituty bilen bilelikde emeli aň ulgamynda barlaglar alnyp barylýar.
Sanlylaşdyrmagyň möhüm tapgyry hökmünde serhetara maglumat alyş-çalyş boýunça synag taslamasy durmuşa geçirildi. 2026-njy ýylyň martynda BMG-niň we Günorta Koreýanyň goldawy bilen maglumat alyş-çalyş ulgamy üstünlikli synagdan geçirildi. Geljekde bu döwlet hyzmatlarynyň bitewi platformasyny döretmäge mümkinçilik berer. Bu bolsa iki ýurtda hem işewürlik we syýahatçylara durmyşyny ýeňilleşdirer.
Howpsuzlyk we aragatnaşyk
Iki ýurduň operatorlary («Uzbektelecom», «Kazakhtelecom» we beýlekiler) göni aragatnaşyk kanallaryny ýola goýdular, bu bolsa internet tizliginiň ýokary bolmagyny üpjün edýär. Şeýle hem ykjam enjamlaryň IMEI kodlaryny barlamak boýunça umumy ulgam ornaşdyrylýar, bu bikanun elektronika importynyň öňüni alar.
4G we 5G ulgamlarynyň serhetýaka sebitlerde utgaşdyrylan ornaşdyrylmagy radio päsgelçiliklerini aradan aýyrýar we tutuş sebite durnukly aragatnaşyk üpjün edýär.
ORIENT
