Sanly beýni modelinden howa çaklamasyna çenli: emeli aň Hytaýda ylmy barlaglary nähili özgertýär
Hytaý emeli aňyň ylmy barlaglarda ulanylyşyny giňeldýär. Bu işler adamyň beýnisini modelleşdirmekden başlap, Älemiň ösüşini öwrenmegi we howa ýagdaýyny çaklamagy öz içine alýar. Hytaýyň Dawning 8000 hasaplaýyş toplumyndan peýdalanýan on sany iri ylmy taslama ýokary öndürijilikli hasaplamalaryň ylym üçin täze mümkinçilikleri açýandygyny görkezýär.
Bu toplum 100 müň emeli aň hasaplaýyş kartasyny birleşdirýär. Ol çylşyrymly ylmy we inženerçilik meselelerini çözmek, şeýle hem emeli aň modellerini öwretmek we işletmek üçin niýetlenendir. Onuň hasaplaýyş mümkinçilikleri uly möçberdäki maglumatlary gaýtadan işlemäge we köp serişde talap edýän hasaplamalary ýerine ýetirmäge ýardam berýär.
Taslamalaryň biri 100 milliard neýrona çenli modelleşdirmäge ukyply adamyň beýnisiniň sanly nusgasyny döretmäge gönükdirilendir. Şeýle barlaglar alymlara nerw ulgamyndaky çylşyrymly prosesleri öwrenmäge we beýniniň işleýşine has gowy düşünmek üçin hasaplaýyş usullaryny ösdürmäge mümkinçilik berýär.
Beýleki bir taslama Älemiň ösüşini modelleşdirmäge bagyşlanýar. Ýokary öndürijilikli hasaplamalaryň kömegi bilen alymlar kosmiki prosesleri öwrenip, milliardlarça ýagtylyk ýylyna uzaýan giňişlikde gurluşlaryň emele gelişini seljerip bilýärler.
Bu tehnologiýa meteorologiýada hem amaly ähmiýete eýedir. Täze howa çaklaýyş ulgamy bir sagatda bir kilometre çenli giňişlik çözgüdi bilen global çaklamalary taýýarlamaga ukyplydyr. Has jikme-jik modeller ýerli howa hadysalaryna gözegçilik etmäge we howply meteorologik ýagdaýlaryň ösüşine baha bermäge kömek edip biler.
Ýene bir taslama Huanhe derýasynyň sanly modelini döretmek bilen baglanyşyklydyr. Bu model suwuň we çökündileriň hereketini öwrenmäge mümkinçilik berýär. Şeýle maglumatlar suw serişdelerini dolandyrmakda we derýa proseslerini seljermekde peýdaly bolup biler.
Emeli aňyň bu ugurlarda ulanylmagy ýokary öndürijilikli hasaplamalaryň häzirki zaman ylmy üçin möhüm gurala öwrülýändigini görkezýär. Bu tehnologiýalar çylşyrymly modeller bilen işlemäge, uly maglumat toplumlaryny seljermäge we gönüden-göni synlamak kyn bolan prosesleri öwrenmäge mümkinçilik berýär.
CCTV+ habar bermegine görä, Dawning 8000 hasaplaýyş toplumy 2026-njy ýylyň iýul aýynda işe girizildi. Tanyşdyrylan taslamalar Hytaýyň hasaplaýyş tehnologiýalarynyň ylmy barlaglarda we inženerçilik işlerinde barha möhüm orun eýeleýändigini görkezýär.
