Öz ykbalyny kesgitlemek ugrunda sesler: Şotlandiýa, Uels we Demirgazyk Irlandiýa özara düşünişmek hakyndaky Ähtnama gol çekdiler
Duşenbe güni Uelsiň paýtagty Kardiffde öz ykbalyny kesgitlemegi goldaýan Şotlandiýanyň, Uelsiň we Demirgazyk Irlandiýanyň partiýalarynyň liderleri özara düşünişmek hakyndaky Ähtnama gol çekip, has ýakyn hyzmatdaşlyga çagyrdylar we Beýik Britaniýanyň hökümetini bolup biljek konstitusion üýtgeşmelere taýýarlyk görmäge berk çagyrdylar. Duşuşyga Şotlandiýanyň birinji ministri, Şotlandiýanyň Milli partiýasyna (ŞMP) ýolbaşçylyk edýän Jon Suinni, Uelsiň birinji ministri, «Pleýd Kamri» partiýasynyň lideri Ruan ap Iorwert, şeýle hem «Şinn Feýn» partiýasynyň prezidenti we wise-prezidenti Mişel O'Nil gatnaşdylar. Liderler degişli sebit hökümetleriniň adyndan däl-de, partiýalaryň wekilleri hökmünde gatnaşdylar.
Ylalaşyk Şotlandiýanyň parlamentine we Uelsiň Seneddine geçirilen saýlawlardan takmynan dört aý soň gazanyldy. Şol saýlawlaryň netijesinde Birleşen Patyşalygyň üç sebit hökümetiniň ählisine ilkinji gezek milletçi ýa-da garaşsyzlygy goldaýan partiýalaryň birinji ministrleri ýolbaşçylyk edýär. Olar her bir ýurduň halkynyň öz geljegini demokratik ýol bilen kesgitlemäge mümkinçiliginiň bolmalydygyny aýdýarlar we Beýik Britaniýanyň hökümetini her bir ýurisdiksiýada «konstitusion üýtgeşmelere taýýarlyk görmäge, olary meýilleşdirmäge we ýardam bermäge» çagyrýarlar. Şeýle-de bolsa, Ähtnamada Şotlandiýanyň, Uelsiň we Demirgazyk Irlandiýanyň syýasy hem-de konstitusion şertleriniň tapawutlydygy, şeýle hem olaryň maksatlarynyň we möhletleriniň biri-birinden tapawutlanýandygy ykrar edilýär.
Şotlandiýanyň Milli partiýasy Şotlandiýanyň garaşsyzlygyny goldaýar, «Pleýd Camri» partiýasy Uelsiň garaşsyzlygy ugrunda çykyş edýär, «Şinn Feýn» partiýasy bolsa Demirgazyk Irlandiýanyň Irlandiýa Respublikasy bilen birleşmegini maksat edinýär. Konstitusion meselelerden başga-da, üç partiýa ykdysadyýet, gaýtadan dikeldilýän energiýa we Ýewropa bilen gatnaşyklar babatda hyzmatdaşlygy güýçlendirmek barada ylalaşdylar. Ähtnamada Brexit-iň ykdysady mümkinçiliklere zyýan ýetirendigi aýdylýar we partiýalara wekilçilik edýän ýurtlaryň geljeginiň Ýewropa Bileleşigindedigi öňe sürülýär.
Kardiffde geçirilen duşuşyk barada pikir bildirip, Beýik Britaniýanyň premýer-ministriniň metbugat wekili Endi Bernhem premýer-ministriň bileleşige ygrarly bolmagynda galýandygyny we mundan beýläkki konstitusion jedelleri ýa-da referendumlary geçirmekden däl-de, maşgalalaryň maliýe ýagdaýyna düşýän ýüküň azaldylmagyna we ykdysady howpsuzlygyň ýokarlandyrylmagyna üns berýändigini aýtdy.
