40-dan gowrak gündelik, iş çalşygyndan soň ýatlamalara sarp edilen sagatlar, derden ýaňa çyg halat we ähli zady üýtgedýän bir söz: «Men özüm hem reanimasiýadaky hassanyň hossary bolupdym».

CCTV+ habar berşi ýaly, Harby lukmançylyk uniwersitetiniň Birinji hassahanasynyň reanimasiýa merkeziniň şepagatçysy Sun Gotao öz hassalary üçin «ýiten pursatlary» ýazga geçirýär. Ol olaryň ýadyndaky boşluklary gündelik ýazgylary bilen doldurýar.

Iki ýyl mundan ozal, entek Lançžoudaky hassahanada intern bolan döwründe, Sun boş wagtlarynda gündelik ýazyp başlapdyr. Ol hassalar reanimasiýada huşsuz ýatan mahaly bolup geçen wakalary beýan edýärdi.

Uniwersiteti tamamlandan soň, ol Harby lukmançylyk uniwersitetiniň Birinji hassahanasyna işe geldi we bu endigini dowam etdirdi.

«Reanimasiýa — üzňelikdäki ýer. Ol ýerde ne hossarlar bar, ne-de dostlar. Hassalar dürli amallaryň agyrysyny başdan geçirýärler. Reanimasiýadan çykandan soň olarda alada ýa-da depressiýa alamatlary ýüze çykyp biler. Bu olaryň psihologik ýagdaýyna güýçli täsir edýär. Men synçy hökmünde şol pursatlary gündelige ýazýaryn. Bu olar üçin goldaw çeşmesi bolup biler», — diýip, Sun düşündirýär.

Reanimasiýadaky iş hemişe agyr we dartgynly bolupdyr. Her iki sagatdan hassalary başga gapdalyna öwürmeli, olaryň arkasyna kakmaly. Monitorlaryň görkezijilerini yzygiderli gözegçilikde saklamaly. Iş çalşygy gutaranda, Sunyň egin-eşigi köplenç derden çyg bolýar.

Sun eýýäm 40-dan gowrak hassa üçin gündelik ýazdy. Her ýazgyny başlamazdan öň, ol maşgalanyň razyçylygyny soraýar. Ilki bilen elde ýazýardy, soň kompýutere geçdi. Anyk maglumatlardan başga-da, möhüm pursatlaryň suratlaryny hem goşýar.

«Işden soň bir ýa iki sagadymy şol gün hassalar bilen nämeleriň bolandygyny we olaryň hossarlarynyň näme aýdandygyny ýatlamaga sarp edýärin. Käwagt telefona ýazyp alýaryn. Bir zada ynamym bolmasa, bejeriji lukmandan soraýaryn ýa-da lukmançylyk kartlaryny barlaýaryn».

Sýao Dandan atly zenan bir aýdan gowrak öň ýiti ýürek agyrysy bilen reanimasiýa ýerleşdirildi. Onuň ýagdaýy örän agyrdy. Ol huşsuzdy, bedenine köp sanly turbajyklar birikdirilipdi. Huşuna doly gelenden soň bolsa, şol döwri ýatlap bilmedi. Tä gündeligi açýança.

Sýao Dandanyň adamsy şol döwür aýalyny diňe günde on minutdan biraz köp wagtlap, baryp görmek penjiresinden görüp bilendigini gürrüň berdi. Gündelik onuň görmedik gijelerini we günlerini, aýalynyň ýanynda bolup bilmedik pursatlaryny doldurdy.

Indi Sun ýeke işlemeýär. Kärdeşleri ony tüýs ýürekden goldap, «Reanimasiýa gündelikleri toparyny» döretdiler. Olar gezekleşip surata düşürýärler, bellikler edýärler we hassalar üçin ýazgylary tertipleşdirýärler. Bir adamyň ýönekeý ýazgylary hökmünde başlanan iş umumy herekete öwrüldi. Gündelik ideg nazaryýetini hakyky durmuşa geçirdi.

Geçirilen barlaglar reanimasiýa gündelikleriniň hassalarda posttrawmatik stres bozulmasynyň derejesini peseldýändigini, şeýle-de alada we depressiýa ýagdaýlaryny azaltmaga kömek edýändigini görkezdi.

Sun şeýle bir zady ýatlaýar: onuň ejesi hem bir wagtlar reanimasiýada ýatypdy. Şol tejribe oňa hassalaryň hossarlaryna has çuň düşünmäge ýardam etdi.

«Men özüm hem reanimasiýadaky hassanyň hossary bolupdym. Orta mekdepde okaýarkam, ejem hem reanimasiýada ýatypdy. Indi men maşgala agzalarynyň nämeleri başdan geçirýändigine düşünýärin. Men hem hassanyň, hem-de lukmançylyk tarapyndan seredip bilýärin. Biz diňe ýokary derejeli hünärmen bolmaly däl, eýsem mähirlilik hem paýlamaly. Men adamlara şol mähirliligi berýän şepagatçy bolmak isleýärin», — diýip, Sun aýdýar.

Ol gündelikleri sanjymlaryň, emeli dem alyş enjamlarynyň we derden ezilen halatlaryň arasynda ýazýar. Ylym üçin däl. Hasabat üçin däl. Eýsem komadan oýanan adamyň özüni boşlukda ýiten ýaly duýmazlygy üçin.

40 gündelik. Işden soň ýüzlerçe sagat. We bir ýönekeý hakykat: käwagt dermanlar ejiz bolýar. Emma söz — däl.

Sorag şunda däl: ýene näçe şepagatçy şeýle iş eder? Sorag şunda: näçe hassa «Men ýatlaýaryn. Ýazyp goýandygyň üçin sag bol» diýip biler?

Sebäbi reanimasiýada diňe kesel bilen göreşilmeýär. Ol ýerde unudylmak bilen hem göreşilýär. Sun Gotao bolsa setirme-setir bu söweşde ýeňiş gazanýar.