2024-nji ýylyň 7-nji martynda Ýaponiýanyň Halkara hyzmatdaşlyk agentliginiň (JICA) wekiliýetiniň Türkmenistana bolan iş saparynyň dowamynda “Türkmendemirýollary” agentliginiň edara binasynda milli ýük daşaýjy operatorlary, logistleri bilen ýurdumyzyň üstünden geçýän ulag-üstaşyr geçelgelerini işjeňleşdirmek boýunça türkmen demirýolçulary bilen geçelgeleriň geljegi boýunça hyzmatdaşlygy ara alyp maslahatlaşmak üçin duşuşdylar.

Türkmen demirýolçulary Ýaponiýaly myhmanlary ýurdumyzyň üstünden geçýän ulag-üstaşyr geçelgeleriniň işleri bilen giňişleýin tanyşdyrdylar.

Häzirki wagtda halkara ulag geçelgeleriniň strategiki taýdan möhüm we amatly çatrygynda ýerleşýän ýurdumyzyň ulag-üstaşyr potensialyny doly durmuşa geçirmek üçin giň mümkinçilikler döredilýär. Häzirki wagtda Beýik Ýüpek ýolunyň aýrylmaz bir bölegi bolmak bilen, biziň ýurdumyzyň innowasiýa ösüşinde möhüm orny bardyr.

Iş ýüzünde biziň ýurdumyz ulag arabaglanyşygyny, üstaşyr ýükleri we ýolagçy gatnawyny höweslendirmek bilen tassyklaýar. Bu nukdaýnazardan, 2011-nji ýylda Aşgabat Ylalaşygy diýlip atlandyrylýan Eýranyň, Omanyň, Türkmenistanyň we Özbegistanyň hökümetleriniň arasynda Halkara ulag-staşyr geçelgelerini döretmek baradaky Ylalaşyga gol çekilmeginiň ähmiýeti aýratyn bellenilip geçildi. Bu Ylalaşyga Kataryň, Gazagystanyň we Hindistanyň hem goşulandygyny bellemek ýerlikli bolsa gerek.

Owganystany Türkiýe we Ýewropa bilen birleşdirýän Lapis Lazuli geçelgesiniň uly geljegi bardyr. Bu bolsa 2017-nji ýylda Türkmenistanyň, Owganystanyň, Azerbaýjanyň, Gruziýanyň we Türkiýäniň arasynda Ylalaşyga gol çekildi. Bu ulag geçelgesi sebitiň ykdysady integrasiýasyny ýokarlandyrmak we bu ýurduň dünýä söwdasyna gatnaşmagy arkaly owgan halkynyň durmuşyny gowulaşdyrmak üçin niýetlenendir.

Sebitiň ýurtlarynyň arasynda ýük dolanyşygyny ýokarlandyrmak üçin täze mümkinçilikler Gazagystan - Türkmenistan - Eýran demir ýoly tarapyndan açyldy, bu beýik Ýüpek ýolunyň täze formatda dikeldilmegi, ýurtlaryň arasyndaky söwdanyň ösmegi üçin strategiki ähmiýete eýe. Merkezi Aziýa, Hazar sebiti we goňşy sebitler.

Türkmenistan halkara toplumlaýyn logistika toruny döretmek üçin işjeň işleýär we ýakynda Türkmenistan TRACECA Halkara ulag geçelgesi (HUG) şertnamasyna hem goşuldy.

Dünýädäki üýtgän ýagdaýy göz öňünde tutup, Türkmenistan Demirgazyk-Günorta Halkara ulag geçelgesini (HUG) ösdürmegi we ulag pudagynyň potensialyny ýokarlandyrmak üçin bar bolan päsgelçilikleri azaltmak boýunça çäreleri görmegi teklip etdi.

Häzirki wagtda “CASCA +” diýlip atlandyrylýan we “Aziýa-Ýuwaş ummany ýurtlary - Hytaý - Gyrgyzystan - Özbegistan - Türkmenistan - Azerbaýjan - Gruziýa - Türkiýe - Ýewropa” halkara multimodal ýoly çalt ösýär.

Ýylda 17 million tonnadan gowrak ýük geçirmäge ukyply Türkmenbaşy şäherindäki Halkara deňiz porty Aziýa bilen Ýewropanyň çatrygyndaky esasy logistika merkezine öwrülýär.

Türkmenistan ulag-logistika hyzmatlaryny hödürleýän dünýä bazaryna girýär we bu teklip häzirki wagtda möhümdir. Ykdysady taýdan diýseň girdejili bu ýoluň ulanylmagy diňe bir ýurdumyzyň üstaşyr potensialynyň durmuşa geçirilmegine däl, eýsem sebitdäki söwda gatnaşyklarynyň güýçlenmegine hem goşant goşar. Bu bolsa öz gezeginde sebitara söwda gatnaşyklaryny ösdürmek üçin möhüm şert bolar we soňky ýyllarda ýurtlaryň arasynda söwdanyň möçberiniň azalmagy bilen dünýä söwdasynyň ösmegine oňyn täsir eder.

Ýaponiýaly myhmanlar dostluk, birek-birege hormat goýmak ýörelgelerine esaslanýan türkmen-ýapon hyzmatdaşlardygyny ösdürmek üçin degişli çäreleriň durmuşa geçirilmegine ähli taraplaýyn goşant goşjakdyklaryny aýtdylar.

ORIENT news