A.Nawoýynyň XXI asyrdaky mirasy: düýpli ensiklopediýalardan italýan terjimelerine çenli
9-njy fewralda dünýä jemgyýetçiligi beýik şahyr, filosof we döwlet işgäri Alyşir Nawoýynyň doglan gününiň 585 ýyllygyny belledi. Ynsanperwer gymmatlyklaryna ýugrylan onuň döredijiligi häzirki wagtda tutuş adamzadyň mirasy hökmünde ykrar edilýär we Gündogar bilen Günbataryň arasynda medeni köpri bolup hyzmat etmegini dowam etdirýär diýip, habar berýärYuz.uz
Nusgawy öwrenişde täze tapgyr
Häzirki zaman Nawoýyny öwreniş ylmy hil taýdan täze derejä çykdy. XX asyryň ahyrynda barlaglar köplenç az tiraž bilen çap edilýän bolsa, häzirki wagtda Nawoýynyň mirasyny öwrenmek giň gerimli döwlet taslamasyna öwrüldi. Soňky ýyllaryň has möhüm ylmy üstünlikleriniň biri dört jiltlik “Alyşir Nawoýy ensiklopediýasynyň” neşir edilmegidir. Takmynan 2000 sahypalyk bu düýpli eser Özbegistandan, Türkiýeden we Azerbaýjandan bolan 78 sany öňdebaryjy alymyň bilimini birleşdirip, akyldaryň terjimehalyny, döredijilik ýoluny we halkara täsirini öz içine alýar.
Nawoýynyň mirasy Ýewropada: italýan dilindäki neşir
Şahyryň mirasyna bolan dünýä gyzyklanmasy täze halkara taslamalar bilen tassyklanýar.Ýylyň möhüm wakalarynyň biri filosofik “Lison ut-Taýr” (“Guşlaryň dili”) poemasynyň italýan diline ilkinji gezek terjime edilmegi boldy. Özbegistanyň Italiýadaky ilçihanasynyň goldawy bilen “Sandro Teti Editore” neşirýaty tarapyndan taýýarlanan bu kitap ýewropaly okyjylara Gündogaryň çuň sufistik filosofiýasyna ýol açýar. Kitaba giriş sözüni Rim şäherindäki Sapienza uniwersitetiniň professory, tanymal taryhçy Marko Di Branko ýazdy.
Ruhy miras we ählumumy dialog
Ýubileý çäreleri respublikanyň ähli ýerlerinde we daşary ýurtlarda geçirildi. Esasy ylmy waka hökmünde “Nawoýy we Gündogar Renessansy” atly halkara simpoziumy görkezildi. Onda Belgiýadan bolan hünärmenleri goşmak bilen dürli ýurtlaryň bilermenleri Nawoýynyň dünýä siwilizasiýasynyň ösüşine ýetiren täsirini ara alyp maslahatlaşdylar.
Häzirki wagtda beýik şahsyýetleriň ady dünýäniň dürli künjeklerinde — Daşkentden başlap Aşgabada we Bakuwra çenli — şäherlere, uniwersitetlere we seýilgählere dakylýar. Bilermenleriň bellemegine görä, Nawoýynyň döredijiligi medeni diplomatiýanyň möhüm guraly bolup galýar we halklara özbek halkynyň taryhyna, gymmatlyklaryna hem-de ruhy baýlygyna has gowy düşünmäge kömek edýär.
ORIENT
