Koreýa biržasy goşmaça wagt berýär: alternatiw söwda platformalarynyň ösmegine jogap hökmünde agşamky söwda sessiýasy 20:00-a çenli uzaldyldy
Maliýe bazarlary barha ählumumylaşýar we wagt maýa ýaly möhüm serişdä öwrülýär. Bütin dünýäniň maýadarlary özlerine amatly wagtda söwda etmek isleýärler, biržalar bolsa söwda möçberlerini ýitirmezlik üçin bu şertlere uýgunlaşmaga mejbur bolýarlar. Söwda wagtynyň uzaldylmagy diňe bir tehniki üýtgeşme bolman, maýadarlaryň ünsüni çekmek ugrundaky bäsdeşligiň täze derejä çykýandygyny görkezýän alamatdyr.
Koreýa biržasy (KRX) duşenbe güni esasy bazaryň ýapylmagyndan soň maýadarlara degişli paýnamalary sagat 20:00-a çenli satyn almaga we satmaga mümkinçilik berýän biržadan daşary söwda sessiýasyny resmi taýdan işe girizdi. Esasy söwda wagty üýtgewsiz galýar — sagat 9:00-dan 15:30-a çenli. Täze düzgünlere laýyklykda, maýadarlar esasy bazar ýapylandan soň degişli paýnamalar bilen sagat 20:00-a çenli söwda etmegi dowam etdirip bilerler.
Ilkibaşda Koreýa biržasy biržadan daşary hyzmat bilen bir wagtda şol gün bazaryň açylmazyndan öňki söwda sessiýasyny hem işe girizmegi meýilleşdiripdi. Emma gymmatly kagyzlar pudagynyň wekillerinden IT ulgamlaryny işläp taýýarlamak we işgärleriň iş ýüküniň ep-esli artjakdygy baradaky pikirleriň gelip gowuşmagy sebäpli bu meýilnamany 2027-nji ýylyň ahyryna çenli yza süýşürdi. Söwda wagtynyň uzaldylmagy iri biržalaryň arasynda söwda penjirelerini giňeltmäge gönükdirilen ählumumy meýliň bir bölegidir. Bu ädim daşary ýurtly maýadarlaryň Koreýa Respublikasynyň paýnamalaryna elýeterliligini ýeňilleşdirmäge we Günorta Koreýanyň maýa bazarynyň halkara bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyrmaga gönükdirilendir.
Ýurtdaky alternatiw söwda platformalary tarapyndan güýçlenýän bäsdeşlik hem bu ädimiň görülmegine täsir etdi. 2025-nji ýylyň martynda işe girizilen, Koreýa Respublikasyndaky ilkinji alternatiw söwda ulgamy bolan NEXTRADE, paýnama bazarynda Koreýa biržasynyň 70 ýyla golaý dowam eden monopoliýasyna soň goýdy. Söwda wagtynyň uzaldylmagy we geleşikler üçin alynýan komissiýalaryň peseldilmegi netijesinde platforma söwda sargytlarynyň belli bir bölegini esasy biržadan çalt özüne çekdi.
«Esasanam [NEXTRADE-niň] sagat 8:00-dan 9:00-a çenli dowam edýän bazaryň açylmazyndan öňki sessiýasy döwründe söwda möçberleriniň aýdyň ýokarlanýandygy syn edildi. KRX bazardaky bu üýtgeşmä düşündi we hakyky islegiň bardygyna göz ýetirdi. Söwda wagty uzaldylmasa, onuň bäsdeşlige ukyplylygy pese düşüp biler. Bu hem syýasaty üýtgetmegiň möhüm sebäpleriniň biridir» diýip, Koreýanyň Maýa bazarlary institutynyň ylmy işgäri Hwan Seýwun aýtdy.
Koreýa Respublikasyndaky bölekleýin maýadarlar üçin söwda tertibiniň uzaldylmagy gündizine iş ýerinde bolýan we söwda edip bilmeýän adamlara işden soň paýnamalary satyn almaga we satmaga mümkinçilik berýär. Şeýle hem daşary ýurt bazarlaryndaky üýtgeşmelere we möhüm korporatiw habarlara bolan bahalaryň täsiriniň paýnamalaryň bahalandyrylyşynda has çalt şöhlelenmegine garaşylýar.
Şeýle-de bolsa, esasan hem bazaryň likwidliligi we bahalaryň üýtgäp durmagy bilen bagly aladalar ýüze çykdy. Analitikler agşamky sessiýada söwda işjeňliginiň pes bolmagy sebäpli sargytlaryň hatda az möçberiniň hem bahalaryň düýpli üýtgemegine sebäp bolup biljekdigini duýdurýarlar. «Alternatiw söwda platformasy işe girizileninden bäri, esasanam bazaryň açylmazyndan öňki we ýapylandan soňky sessiýalarda bahalaryň gysga möhletleýin üýtgäp durmagy eýýäm syn edilýär.
Hususan-da, bazardaky üýtgemeler güýçlenende, munuň adalatsyz söwda amallary bilen bagly bolmak ähtimallygyny aradan aýyrmak kyn. Şonuň üçin şeýle töwekgelçilikleriň öňüni almak boýunça çäreleri öňünden görmek zerurdyr» diýip, Hwan aýtdy. Birža gaznalary (ETF) we biržada söwda edilýän obligasiýalar (ETN) babatda bolsa, Koreýa biržasy bazardaky bahalaryň üýtgäp durmagy bilen bagly aladalary nazara alyp, häzirlikçe olary bazar ýapylandan soňky sessiýadan çykarmak kararyna geldi.
Muňa garamazdan, gije-gündiziň dowamynda söwda edilýän ulgam Koreýa biržasy üçin orta we uzak möhletli maksat bolmagynda galýar. Umuman, bazarda biržanyň geljekde söwda edilýän önümleriň görnüşlerini tapgyrlaýyn giňeltmegine we söwda meýdançalarynyň iş wagtyny has-da uzaltmagyna garaşylýar.
