Si Szinpin: Hytaý bilen Russiýanyň arasyndaky gatnaşyklar has-da berkär
Döwletleriň arasyndaky berk gatnaşyklar halkara durnuksyzlygynyň döwründe aýratyn möhümdir. Özara ynam, strategik utgaşyklyk we hyzmatdaşlyga taýýarlyk diňe bir ikitaraplaýyn gatnaşyklary berkitmäge däl, eýsem ählumumy kynçylyklara bilelikde jogap bermäge hem mümkinçilik berýär.
Duşenbe güni Hytaý Halk Respublikasynyň Başlygy Si Szinpin özüniň strategik ýolbaşçylygynda, şeýle hem Russiýanyň Prezidenti Wladimir Putiniň ýolbaşçylygynda we iki tarapyň bilelikdäki tagallalary netijesinde hytaý-rus gatnaşyklarynyň binýadynyň has-da berkäp, ösüşiniň has durnukly boljakdygyny, geljeginiň bolsa has-da aýdyň boljakdygyny aýtdy.
Si Szinpin bu barada Gyrgyzystanyň Bişkek şäherinde geçirilýän Şanhaý Hyzmatdaşlyk Guramasynyň 2026-njy ýyldaky sammitiniň çäklerinde Wladimir Putin bilen duşuşygynda aýtdy.
Hytaýyň lideri Putiniň maý aýynda Hytaýa amala aşyran döwlet saparynyň dowamynda taraplaryň ikitaraplaýyn gatnaşyklary strategik we uzak möhletleýin geljekde has ýokary hilli we ýokary derejeli ösüşe çykarmak barada ylalaşandyklaryny belledi. Şeýle hem täze şertlerde dürli pudaklardaky hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrmak boýunça umumy ylalaşyga gelnendigini aýtdy.
Si Szinpiniň sözlerine görä, iki ýurduň degişli edaralary gazanylan ylalaşyklary işjeň durmuşa geçirýärler, eýýäm düýpli netijeler gazanyldy, Hytaý bilen Russiýanyň arasyndaky gatnaşyklar we hyzmatdaşlyk bolsa güýçli depginini saklaýar.
Ol bir asyrda görülmedik düýpli özgerişleriň bolup geçýän şertlerinde halkara giňişliginde näbelliligiň we öňünden çaklap bolmazlygyň artýandygyny hem belledi. Şol bir wagtyň özünde, onuň aýtmagyna görä, halkara jemgyýetçiliginiň parahatçylyga, ösüşe, hyzmatdaşlyga we özara bähbitlere bolan ymtylyşy üýtgewsiz galýar.
Si Szinpin ŞHG-niň sebit durnuklylygyny üpjün etmekde we ösüşe ýardam bermekde möhüm orny eýeleýändigini nygtady. Hytaý Russiýa we beýleki döwletler bilen bilelikde guramanyň mundan beýläkki ösüş ugruny kesgitlemäge, onuň durnuklylygyny we berkligini pugtalandyrmaga, şeýle hem ählumumy dolandyryş ulgamynyň özgertmelerini öňe sürmäge we deňhukukly hem tertipli köp polýarly dünýäni kemala getirmäge hyzmatdaşlyk etmäge taýýardyr.
Öz gezeginde Wladimir Putin çylşyrymly halkara ýagdaýynda Russiýanyň we Hytaýyň hemmetaraplaýyn strategik utgaşygyny yzygiderli çuňlaşdyrýandygyny aýtdy. Onuň sözlerine görä, iki ýurt deňligi, özara ynamy we goldawy goraýarlar. Dürli ugurlardaky hyzmatdaşlygyň ösdürilmegi bolsa rus-hytaý gatnaşyklarynyň döwletara hyzmatdaşlygynyň nusgasyna öwrülmegine mümkinçilik berdi.
Putin Russiýanyň Hytaý bilen ýokary derejedäki gatnaşyklary dowam etdirmäge we söwda, energetika, senagat, ulag, ylym we tehnologiýalar ulgamlaryndaky hyzmatdaşlygy giňeltmäge, şeýle hem ynsanperwer we medeni gatnaşyklary ösdürmäge taýýardygyny belledi.
Russiýanyň Prezidenti bilelikdäki tagallalaryň netijesinde ŞHG-niň düýpli halkara täsirine eýe bolan dinamiki we netijeli sebit hyzmatdaşlygy platformasyna öwrülendigini hem aýtdy. Ol guramanyň çäklerinde Hytaý bilen Russiýanyň raýdaşlygyny we özara hyzmatdaşlygyny mundan beýläk-de berkitmegiň zerurdygyny nygtady.
Mundan başga-da, Putin Birleşen Milletler Guramasynyň, BRICS-iň we G20-niň çäklerinde Hytaý bilen utgaşyklygy berkitmäge, Hytaýyň APEC-iň ykdysady liderleriniň duşuşygyny geçirmek baradaky başlangyjyny goldamaga we dünýäde parahatçylygy, durnuklylygy hem-de gülläp ösüşi bilelikde goramaga taýýardygyny aýtdy. Iki döwletiň ýolbaşçylary özara gyzyklanma bildirýän halkara we sebit meseleleri boýunça hem pikir alyşdylar.
CCTV+-yň habar bermegine görä, Hytaý bilen Russiýa strategik hyzmatdaşlygy berkitmäge, amaly hyzmatdaşlygy giňeltmäge we ŞHG-niň çäklerinde hem, halkara derejesinde hem durnuklylyga we ösüşe bilelikde ýardam bermäge taýýardyklaryny tassykladylar.
