Özbegistan tech-biznes üçin amaly merkez hökmünde: sanlar, şertler we munuň işleýşiniň sebäpleri
Operasion ofisi başga bir ýurda göçürmek hemişe belli bir derejede kynçylyk döredýär. Täze hukuk meýdany, nätanyş düzgünler, topara we iş proseslerine gözegçiligi ýitirmek aladasy. Özbegistan bu meseleleriň köpüsini aradan aýyrýar. Bu makalada munuň sebäplerine we näme üçin 1000-den gowrak tech-kompaniýanyň hut şu ýurdy saýlaýandygyna seredilýär.
Näme üçin kompaniýalar Özbegistany saýlaýar?
GDA ýurtlaryndan gelen telekeçilik üçin bu ýerde işe girişmek ýeňil. Tanyş işewürlik medeniýeti, adaty iş depgini we birnäçe aýlap öwrenmegi talap etmeýän kanunçylyk ulgamy bar. Topar täze şertlere çalt uýgunlaşýar, esaslandyryjy bolsa ilkinji alty aýyny durmuş we administratiw meseleleri çözmek bilen geçirmeýär.
Mundan başga-da, kompaniýalar esasy iş proseslerini guramak üçin birnäçe aý sarp etmeli bolmaýar. IT Park diňe bir kompaniýany hasaba almakda ýardam etmek bilen çäklenmän, eýsem iş üçin taýýar infrastruktura — ofis, mebel, tehnika we ähli zerur aragatnaşyk ulgamlaryny hem hödürleýär.
Esasy hyzmatlaryň ählisi One Stop Shop ulgamynyň üsti bilen amala aşyrylýar. Ýuridiki şahsy hasaba almak, salgyt meseleleri, bank hasaplaryny açmak we resminamalar bilen bagly işler bir ýerde ýerine ýetirilýär. Şeýle-de ýüzlerçe kompaniýa bilen işleşen tejribeli topar goldaw berýär.
Maşgalasy bilen göçýän işgärler üçin Softlanding maksatnamasy hereket edýär. Bu maksatnama ýaşaýyş jaýy, resminamalar we täze gurşawa uýgunlaşmak meselelerinde kömek edýär.
Zero Risk Program: maliýe töwekgelçiligi bolmazdan başlangyç Biznes göçürilende iň köp wagt ofis, tehnika, iş ýerleri we toparyň işini ýola goýmak ýaly meseleler üçin sarp edilýär. Zero Risk Program bu döwri has çalt geçmäge mümkinçilik berýär.
Kompaniýa mebel we tehnika bilen üpjün edilen taýýar ofis alýar. Şeýle hem maksatnama işgärleri işe almak we taýýarlamak bilen bagly çykdajylaryň bir bölegini, şeýle-de zähmet haklary gaznasynyň 15%-ine çenli bölegini öwezini dolýar. Bu bolsa kompaniýalara topary çalt jemläp, ýurtda doly görnüşdäki amaly işe başlamaga mümkinçilik berýär.
IT Park rezidentleri üçin salgyt ýeňillikleri
IT Park rezidentleri sebitdäki iň amatly salgyt şertlerinden peýdalanýarlar:
• 0% korporatiw salgyt;
• 0% goşulan baha üçin salgyt (GBS);
• 0% sosial salgyt.
Işgärleriň girdeji salgydy bolsa bary-ýogy 7,5% bolup, bu köp Ýewropa ýurtlaryndan ep-esli pesdir.
Bu kompaniýalara serişdelerini ýokary salgytlara däl-de, toparyň ösüşine we biznesiň giňelmegine gönükdirmäge mümkinçilik berýär.
Goşmaça artykmaçlyk — ýaşaýyş we operasion çykdajylaryň pes bolmagydyr. Özbegistanda kompaniýalar işgärleri işe almak, topary saklamak we gündelik iş proseslerini alyp barmak üçin az çykdajy edýärler. Şol bir wagtyň özünde, işlemek we ýaşamak üçin şertler halkara biznesiň talaplaryna laýyk derejede amatly bolup galýar.
IT-wiza we topar üçin şertler
Özbegistanda esaslandyryjylar, maýadarlar we IT hünärmenleri üçin üç ýyl möhletli IT-wiza hereket edýär. Bu wiza aýratyn iş rugsady bolmazdan ýurtda ýaşamaga we işlemäge mümkinçilik berýär hem-de maşgala agzalaryna hem degişlidir.
IT-wizanyň eýeleri lukmançylyk we bilim hyzmatlaryndan Özbegistanyň raýatlary bilen deň şertlerde peýdalanyp bilerler. Şeýle hem olar gozgalmaýan emlägi bahasyna çäklendirme goýulmazdan satyn alyp bilerler.
Özbegistan halkara ösüş üçin amatly merkez Soňky ýyllarda kompaniýalar Özbegistany diňe operasion ofisi göçürmek üçin däl, eýsem halkara ösüş üçin strategik merkez hökmünde hem görýärler.
Ýurtda IT we BPO pudaklary işjeň ösýär, Ýewropa, GDA, Aziýa we ABŞ bazarlaryna hyzmat edýän sebit ofisleri we delivery-merkezleri açylýar. Ýurduň geografik ýerleşişi birnäçe bazar bilen bir wagtda işlemäge amatly şert döredýär.
IT Park kompaniýalara diňe başlangyç tapgyrda däl, eýsem olaryň ösüşiniň ähli döwürlerinde hem goldaw berýär: işgärleri gözlemekde, täze ugurlary işe girizmekde, işewürlik aragatnaşyklaryny (networking) giňeltmekde we halkara bazarlaryna çykmakda kömek edýär. Daşary ýurt kompaniýalary üçin bu ýerde eýýäm taýýar infrastruktura we düşnükli goldaw ulgamy döredilipdir. Bu bolsa biznesiň artykmaç býurokratik päsgelçiliklersiz giňelmegine we ösmegine mümkinçilik berýär.
Startap ekoulgamy we ösüşi goldamak
StartupBlink tarapyndan neşir edilen Global Startup Ecosystem Index 2026 hasabatyna görä, Özbegistanyň startap ekoulgamy bir ýylyň dowamynda 225%-den gowrak ösüş gazanyp, dünýäde iň çalt ösýän startap ekoulgamy hökmünde ykrar edildi. Bu üstünligiň netijesinde ýurt “Country of the Year” (Ýylyň ýurdy) derejesine mynasyp boldy. 2026-njy ýylda Özbegistan dünýäniň iň gowy 100 ýurdunyň sanawynda 79-njy orny eýeläp, bir ýylyň dowamynda global reýtingde 19 basgançak ýokary galdy (2025-nji ýylda 98-nji orun). Soňky dört ýylda bolsa ýurt öz görkezijisini jemi 36 basgançak gowulandyrdy.
Özbegistan diňe bir halkara kompaniýalary üçin IT-infrastrukturany ösdürmek bilen çäklenmän, eýsem öz milli startap ekoulgamyny hem işjeň ösdürýär. Startup Base platformasy we IT Park maksatnamalary arkaly ýurtda tehnologiýa taslamalaryny işe girizmek we giňeltmek üçin amatly gurşaw döredildi.
Häzirki wagtda platformada 1,9 müňden gowrak startap hasaba alnypdyr, olaryň 1,1 müňden gowragy özbek taslamalarydyr. Umumy maýa goýumlaryň möçberi 400 million ABŞ dollaryndan geçdi. Ekoulgamyň çäginde akseleratorlar, inkubatorlar we halkara hyzmatdaşlyk maksatnamalary üstünlikli işleýär.
Startaplar üçin dürli goldaw görnüşleri elýeterlidir: grantlar, daşary ýurt bazarlaryna çykmak boýunça kömek, halkara akseleratorlara gatnaşmak üçin çykdajylaryň bir böleginiň öweziniň dolunmagy, şeýle hem mentorlar we maýadarlar bilen işleşmek mümkinçiligi. Aýratyn ugurlaryň biri hem crowdsourcing-platformasy bolup, onuň üsti bilen startaplar döwlet edaralaryndan we iri guramalardan gelýän hakyky sargytlar bilen işläp, öz önümlerini synagdan geçirip hem-de çözgütlerini ýurduň içinde giňeldip bilerler.
Häzirki wagtda Özbegistan diňe bir operasion ofisi göçürmek üçin amatly nokat bolman, eýsem telekeçiligi ösdürmek üçin doly derejeli tech-ekoulgam hökmünde çykyş edýär. Bu ýerde amatly salgyt şertleri, taýýar infrastruktura, startaplar we halkara kompaniýalar üçin giň goldaw mümkinçilikleri, şeýle hem GDA, Aziýa, Ýewropa we ABŞ bazarlaryna çykmak hem-de şol bazarlarda giňelmek üçin amatly şertler bar.
