Fransiýanyň Konstitusion Geňeşi çagalaryň sosial ulgamlara girmegini gadagan edýän kanuny ýatyrdy
Fransiýanyň Konstitusion Geňeşi kämillik ýaşyna ýetmedikleri sosial ulgamlar dünýäsinde goramaga gönükdirilen kanuny aşa çäklendirme diýip ykrar edip, ýatyrdy. Kazylar 15 ýaşa ýetmedik ähli çagalar üçin olaryň şahsy taýdan kämillik derejesini we maşgala ýagdaýlaryny göz öňünde tutmazdan giriziljek umumy gadagançylygyň deňeçer çäre däldigini bellediler. Häzirki döwürde sanly sowatlylyk okamak we ýazmak ýaly möhüm başarnyga öwrülýär.
Şonuň üçin çagalaryň internete haçan we nähili şertlerde girmegine rugsat bermelidigi häzirki zaman demokratik döwletleriniň öňünde duran iň çylşyrymly meseleleriň biri bolmagynda galýar. Pikir azatlygyny hemişe gorap gelen filosofik däpleri bilen tanalýan Fransiýa ýene-de howpsuzlyk bilen azatlygyň, ene-atanyň gözegçiligi bilen döwlet düzgünleşdirmesiniň arasynda saýlawyň öňünde galdy.
Anna güni Fransiýanyň Konstitusion Geňeşi 15 ýaşa ýetmedik çagalaryň sosial ulgamlara girmegini gadagan edýän kanuny ýatyrdy. Geňeş bu çäräniň pikir aýtmak azatlygyny deňeçer bolmadyk görnüşde çäklendirýändigini aýtdy.
Konstitusion edaranyň bellemegine görä, doly gadagançylyk kämillik ýaşyna ýetmedikleriň saglygyna we howpsuzlygyna abanýan töwekgelçilikleri anyklanmadyk onlaýn aragatnaşyk hyzmatlaryna hem degişli bolardy. Bu barada "Franceinfo" habar berdi. Geňeş şeýle hem kanunyň kämillik ýaşyna ýetmedikleriň ýaşyny, maşgala ýagdaýyny ýa-da kämillik derejesini göz öňünde tutmaýandygyny, şeýle hem ene-atalaryň haýsy şertlerde çagalaryna sosial ulgamlara girmäge rugsat berip biljekdigini ýa-da çäklendirmeleri aýryp biljekdigini kesgitlemeýändigini belledi.
Bu karardan soň Ýeliseý köşgi Prezident Emmanuel Makronyň Premýer-ministr Sebastýan Lekornýa Konstitusion Geňeşiň kararyny we Ýewropa kadalaryny göz öňünde tutup, kanun taslamasynyň kanuny taýdan esaslandyrylan täze görnüşini mümkin boldugyça tiz taýýarlamagy tabşyrandygyny habar berdi.
Prezidentiň diwanynyň maglumatyna görä, Makron reformany 2027-nji ýylyň ýazyna çenli tamamlamak maksadyna doly ygrarly bolmagynda galýar. Ilkibaşda sentýabr aýynda güýje girizilmegi meýilleşdirilen bu kanun taslamasy Makron tarapyndan goldanylan we kämillik ýaşyna ýetmedikleriň saglygyny hem-de howpsuzlygyny goramaga gönükdirilen esasy başlangyçlaryň biri bolupdy. Kanun taslamasy 21-nji iýulda Fransiýanyň parlamenti tarapyndan kabul edilipdi.
Fransiýa internetde çagalary goramak bilen konstitusion azatlyklaryň arasynda gapma-garşylygyň ýüze çykýan ýeke-täk ýurdy däl. Kanunlaryň ýurduň Esasy kanunyna laýyklygyny barlamak Konstitusion Geňeşiň esasy wezipeleriniň biridir. Bu ýagdaýda Geňeş Raýat we adam hukuklarynyň jarnamasynyň pikir aýtmak azatlygyny kepillendirýän 11-nji maddasynyň bozulýandygyny ýüze çykardy.
Bu kanuny jemgyýetçilik syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri hökmünde kesgitlän Makronyň hökümeti indi çagalaryň ýaş aýratynlyklaryny hem-de ene-atalaryň hukuklaryny göz öňünde tutjak ylalaşykly hukuk kadalaryny tapmaga mejbur bolýar. Ýewropa Bileleşigi hem sanly gurşawy düzgünleşdirmek meselesini işjeň ara alyp maslahatlaşýar. Şonuň üçin Fransiýada bolup geçen bu ýagdaý Ýewropanyň geljekki umumy kadalaryna hem täsir edip biler. Şol bir wagtyň özünde kanunyň tarapdarlary onuň ýatyrylmagynyň millionlarça çagany kiber-zorlukdan, nädogry maglumatlardan we psihiki saglyga zyýan ýetirip biljek mazmundan goragsyz galdyrýandygyny duýdurýarlar.
"CCTV+"-niň habar bermegine görä, Fransiýanyň Konstitusion Geňeşiniň bu karary diňe bir hukuk meselesi bolman, eýsem häzirki döwrüň çuňňur gapma-garşylygyny hem görkezýär: çagalary nädip goramaly, şol bir wagtyň özünde döwleti aşa gözegçilik edýän güýje öwürmezlik; azatlygy howpsuzlygyň hasabyna pida etmezden nädip saklamaly? Bu soraglara diňe bir Fransiýa däl, eýsem tutuş Ýewropa üçin hem heniz jogap tapylmaly.
