Indoneziýada 7,7 magnitudaly ýer titremesi 51 adamyň pida bolmagyna sebäp boldy
15-nji awgustda Indoneziýanyň Flores adasynda bolup geçen 7,7 magnitudaly ýer titremesi soňky birnäçe onýyllygyň dowamynda bu sebitde hasaba alnan iň güýçli ýer titremeleriniň birine öwrüldi. Tebigy betbagtçylyk duýdansyz ýüze çykdy — birnäçe minutyň içinde ýüzlerçe jaý ýykyldy, mekdepler weýran boldy, hassahanalar bolsa ýaralanan adamlardan doldy. Heläk bolanlaryň sany sagat geçdigiçe artdy: 51 adam pida boldy, 113 adam ýaralandy, müňlerçe adam öýlerini terk etmeli boldy.
Indoneziýanyň Gündogar Nusa-Tengara welaýatynda ejir çekenlere kömek bermek üçin ähli serişdeleri herekete geçirmek maksady bilen adatdan daşary ýagdaý düzgüniniň girizilendigi yglan edildi. Emma her bir san diňe bir statistika däl, eýsem bir adamyň ömri, bir maşgalanyň çekýän hasraty we bütin ýurduň paýlaşýan gynanjydyr.
Indoneziýanyň Gündogar Nusa-Tengara welaýatynyň hökümeti 15-nji awgustda Flores adasynda bolup geçen 7,7 magnitudaly ýer titremesinden soň 14 günlük adatdan daşary ýagdaý düzgünini girizdi. Welaýatyň häkimýetiniň kararyna görä, adatdan daşary ýagdaý 15-nji 28-nji awgust aralygynda dowam eder. Degişli karar welaýat häkimi Melki Laka Lena tarapyndan çykaryldy. Karara görä, ýer titremesiniň merkezi Nagekeo etrabynyň Mbaýa şäherinden takmynan 30 kilometr demirgazyk-gündogarda, 15 kilometr çuňlukda ýerleşipdir.
Indoneziýanyň Tebigy betbagtçylyklary dolandyrmak boýunça milli gullugynyň habar bermegine görä, ýer titremesi we ondan soňky 341 sany gaýtalanýan ýer titremesi netijesinde 51 adam pida boldy, ýene 113 adam ýaralandy. Ýer titremesi netijesinde 914 ýaşaýyş jaýyna agyr zeper ýetdi, 126 jaýa orta derejede, 317 jaýa bolsa ýeňil zeper ýetdi. Mundan başga-da, 93 okuw jaýy, 36 saglygy goraýyş edarasyna we 38 döwlet binasyna zeper ýetdi.
Welaýatyň resmi wekilleriniň bellemegine görä, adatdan daşary ýagdaý düzgüniniň girizilmegi tebigy betbagtçylygyň netijelerini ýok etmek, adamlary ewakuasiýa etmek, ynsanperwer kömegini paýlamak we ejir çeken sebitlerde dikeldiş işlerini geçirmek üçin zerur şertleri döretmäge gönükdirilendir.
Indoneziýa Ýer ýüzüniň seýsmiki taýdan iň işjeň sebitleriniň biri bolan Ýuwaş ummanynyň «Ýangyn halkasynda» ýerleşýär. Bu ýerde tektoniki plitalaryň çaknyşmagy sebäpli ýer titremeleri we wulkan atylmalary ýygy-ýygydan bolup geçýär. Gündogar Nusa-Tengara welaýatynyň düzümine girýän Flores adasynda öň hem güýçli ýer titremeleri bolupdy. 1992-nji ýylda Flores adasynyň kenarynda bolan 7,8 magnitudaly ýer titremesi 2500-den gowrak adamyň ölümine sebäp bolupdy.
Häzirki ýer titremesi güýji taýdan ondan pes bolandygyna garamazdan, has çuň bolmadyk ýerde ýüze çykandygy sebäpli weýran ediji täsiri güýçli boldy. Ýurtda iň köp zyýan ýeten sebitlere halas ediş toparlary, meýdan hassahanalary we ynsanperwer ýükler ugradyldy. Emma käbir uzakdaky obalara barmak süýşgünler we zeper ýeten ýollar sebäpli kynlaşýar. Birleşen Milletler Guramasyny hem öz içine alýan halkara guramalar kömek bermäge taýýardygyny mälim etdiler. Ýerli häkimiýetler bolsa häzirki wagtda ýagdaýy öz güýçleri bilen dolandyrýandyklaryny aýdýarlar.
Hünärmenleriň çaklamalaryna görä, weýran bolan infrastruktura dikeltmek işleri birnäçe aý dowam edip biler. Ýüzlerçe maşgala bolsa näçe wagtlap öýlerinden mahrum galjakdygy entek belli däl.
"CCTV+"-niň habar bermegine görä, Flores adasynda bolan bu ýer titremesi tebigatyň serhet tanamaýandygyny we hiç kimden rugsat soramaýandygyny ýene bir gezek gynançly ýagdaýda ýatlatdy. Tebigy betbagtçylyklara garşy göreşmekde adamzadyň mümkinçiligi diňe bir tehnologiýalar bilen däl, eýsem iň kyn pursatda birek-birege kömek etmäge bolan taýýarlyk bilen hem ölçelýär.
