Kolumbiýada ýertitremesi sebäpli aradan çykanlaryň sany 265-e ýetdi
Duşenbe güni Kolumbiýada bolan güýçli ýertitremesi zerarly aradan çykanlaryň sany 265 adama ýetdi, 3494 adam ýaralandy, ýene 496 adam dereksiz ýitdi. Bu barada çarşenbe güni Kolumbiýanyň prezidenti Abelardo de la Esprielýa habar berdi.
Bir pursatda baky we sarsmaz ýaly görünýän ýer titräp, weýrançylykly bulam-bujarlyga öwrülende, adamzat ýaşaýyş bilen ölümiň arasyndaky serhediň nähili gowşakdygyna ýene bir gezek göz ýetirýär. Kolumbiýanyň günbatarynda bolan 7,5 magnitudaly ýertitremesi soňky onýyllyklardaky iň güýçli ýertitremeleriniň biri boldy.
Tebigy betbagtçylyk hiç hili duýduryşsyz, ýerli wagt bilen ir sagat 07:34-de, köp adamlar ýaňy oýanýan we täze güne taýýarlanýan mahaly bolup geçdi. Birnäçe minudyň dowamynda jaýlar ýykyldy, adamlaryň ykballary üýtgedi, aradan çykanlaryň sany bolsa gorkunç tizlik bilen artdy: ilkinji habarlardan soň 265 adamyň ölendigi tassyklanyldy, müňlerçe adam ýaralandy, ýüzlerçe adam bolsa dereksiz ýitdi. Her bir san diňe bir statistika däl, eýsem bir adamyň ömri, agyrysy we tutuş ýurduň paýlaşýan hasratydyr.
Kolumbiýanyň prezidenti ýurduň çäginde 11 müňden gowrak jaýyň weýran bolandygyny, 53 müňden gowrak adamyň tebigy betbagtçylykdan ejir çekendigini habar berdi. Şol gün ol betbagtçylyk bilen baglylykda ykdysady adatdan daşary ýagdaý yglan etdi. Bu çäre ejir çeken ilata kömegiň çalt ýetirilmegini we dikeldiş işleri üçin zerur serişdeleriň bölünip berilmegini çaltlandyrmaga gönükdirilendir.
Çarşenbe güni Kolumbiýanyň hökümeti ýertitremesinde aradan çykanlar üçin üç günlük ýas yglan etdi. Resmi binalarda we dünýäniň dürli ýurtlaryndaky Kolumbiýanyň ilçihanalarynda baýdaklaryň «aradan çykanlaryň ählisini hatyralamak üçin» ýarym sütüne çenli düşüriljekdigi habar berildi.
Gözleg-halas ediş işleri we ýetirilen zyýanyň möçberine baha bermek işleri henizem dowam edýär. Kolumbiýanyň Geologiýa gullugynyň maglumatlaryna görä, 7,5 magnitudaly ýer titremesi duşenbe güni ýerli wagt bilen sagat 07:34-de ýurduň günbatarynda bolup geçdi. Ýertitremesiniň merkezi Çoko departamentindäki San-Hose-del-Palmar şäheriniň golaýynda, 96 kilometr çuňlukda ýerleşýärdi.
Iň agyr netijeler Kali, Pereýra, Manisales we Kibdo şäherlerinde hasaba alyndy. Bu ýerlerde ýüzlerçe bina weýran boldy, ulag aragatnaşygy kesildi, agyz suwy we derman serişdeleri ýetmezçilik edýär.
Halas ediş gulluklary weýran bolan binalaryň harabalyklaryny aýyrmagy dowam etdirýärler. Emma käbir uzakdaky sebitlere barmak süýşgünler we zeper ýeten ýollar sebäpli kynlaşýar.
Ýurt häkimiýetleri meýdan hassahanalaryny we wagtlaýyn ýerleşdiriş merkezlerini açdylar. Şeýle-de bolsa, betbagtçylygyň möçberi ýerli serişdeleriň mümkinçiliklerinden has ýokary bolup, Kolumbiýa eýýäm halkara kömegini sorady.
Goňşy ýurtlar, şol sanda Ekwador we Panama, kömek bermäge taýýardygyny mälim etdi. Halkara guramalary hem ejir çekenler üçin serişdeleri ýygnamaga başlady.
Prezident tarapyndan yglan edilen ykdysady adatdan daşary ýagdaý býujet serişdelerini ilkinji nobatdaky zerurlyklara gyssagly gönükdirmäge mümkinçilik berer. Emma weýran bolan infrastrukturany doly dikeltmek üçin birnäçe ýyl gerek bolar.
CCTV+ agentliginiň habar berşi ýaly, Kolumbiýadaky ýertitremesi tebigatyň serhetleri bilmeýändigini we rugsat soramaýandygyny ýene bir gezek pajygaly ýagdaýda ýatlatdy. Adamzadyň tebigy betbagtçylyklara garşy durmak ukyby diňe bir tehnologiýalar bilen däl, eýsem iň kyn pursatda birek-birege kömek etmäge taýýarlyk bilen hem ölçelýär.
