Wengriýa ýarym asyrdan soň ilkinji gezek «Pakş» atom elektrik stansiýasyny togtadyp biler
Wengriýa soňky elli ýyla golaý wagtyň dowamynda ilkinji gezek öz ýurdunyň ýeke-täk atom elektrik stansiýasy bolanyň «Pakş»atom elektrik stansiýasynyň işini wagtlaýyn togtatmaga taýýarlanýar. Munuň sebäbi stansiýanyň sowadyş ulgamy üçin suw berýän Dunaý derýasynyň suw derejesiniň taryhy iň pes derejesine düşmegidir. Bu barada Wengriýanyň Premýer-ministri Peter Madýar mälim etdi.
Asyrlar boýy halklary birleşdiren we köp döwletleriň ösüşinde möhüm orun eýelän Dunaý derýasynyň şeýle derejede çekilmegi howanyň üýtgemeginiň çynlakaý netijelerini görkezýär. Häzirki wagtda derýanyň köp ýerinde adatça suwuň aşagynda bolýan çäge kenarlary we guran şahalary açyk görünýär. Bu diňe bir tebigy hadysa däl, eýsem ýurduň energetika howpsuzlygyny täzeden gözden geçirmäge mejbur edýän ýagdaýdyr. Wengriýanyň elektrik energiýasynyň ýarysya golaýyny öndürýän «Pakş» atom elektrik stansiýasynyň işi derýanyň suw derejesine gönüden-göni bagly bolup galýar.
Dunaý derýasy ýerli ilatyň gündelik durmuşynyň aýrylmaz bölegi bolup gelýär. Emma häzirki wagtda köp adamlar derýanyň näderejede çekilendigini öz gözleri bilen görmek üçin bu ýere gelýärler. Dunaýdaky suwuň azalmagy «Pakş» atom elektrik stansiýasyna sowadyjy suwuň berlişini hem çäklendirýär. Şonuň üçin stansiýa eýýäm elektrik energiýasynyň öndürilişini azaltdy. Eger derýanyň suw derejesi mundan beýläk hem peselmegini dowam etdirse, ähli dört reaktory wagtlaýyn togtatmaly bolup biler.
Energetika ulgamyna düşýän agramy azaltmak maksady bilen Wengriýanyň hökümeti iri senagat kärhanalaryndan elektrik energiýasyny sarp edişini azaltmagy haýyş etdi. Döwlet edaralary bezeg yşyklaryny öçürýärler. Premýer-ministr ýurduň dürli ýerlerinde elektrik energiýasynyň wagtlaýyn nobatlaýyn öçürilmeginiň hem mümkin bolup biljekdigi barada hem ilaty habardar etdi.
Resmiler Dunaý derýasynyň suw derejesi ýokarlanandan soň reaktorlaryň gaýtadan işe girizilmegine umyt baglaýarlar. Şeýle-de bolsa, ýakyn hepdelerde munuň bolup biljekdigi örän ähtimal hasaplanmaýar. «Pakş» atom elektrik stansiýasy Wengriýanyň ýeke-täk atom elektrik stansiýasydyr. Ol 1982-nji ýyldan bäri işleýär we ýurduň umumy elektrik energiýasynyň takmynan 50 göterimini öndürýär.
Dunaýdaky suwuň häzirki pes derejesi Merkezi Ýewropada şu tomus dowam edýän aşa yssy howa we guraklyk bilen baglanyşdyrylýar. Sinoptikler ýakyn wagtda ýagyşyň ýagmagyna uly umyt ýokdugyny aýdýarlar. Bu bolsa stansiýanyň kadaly işine tiz wagtda dolanmak mümkinçiligini has-da kynlaşdyrýar. Wengriýanyň häkimiýetleri eýýäm goňşy döwletler bilen zerur ýagdaý ýüze çyksa, elektrik energiýasyny import etmek boýunça gepleşiklere başladylar. Şeýle-de bolsa, yssy howa sebäpli sebitiň beýleki energetika ulgamlary hem häzirki wagtda uly agram bilen işleýär.
"CCTV+"-niň habar bermegine görä, «Pakş» atom elektrik stansiýasynyň töweregindäki ýagdaý diňe Wengriýa üçin däl, eýsem tutuş Ýewropa üçin hem möhüm duýduryş boldy. Bu waka hatda iň döwrebap tehnologiýalaryň hem tebigatyň täsirinden doly goragly däldigini we howanyň üýtgemegi şertlerinde energetika howpsuzlygy strategiýalaryny täzeden gözden geçirmegiň zerurdygyny görkezýär.
