Kumamoto prefekturasyndaky ýertitremede pida bolanlaryň sany 38 adama ýetdi
Ýaponiýanyň Kumamoto prefekturasynda 28-nji iýulda bolup geçen güýçli ýertitremäniň netijesinde pida bolanlaryň sany 38 adama ýetdi. Bu barada ýekşenbe güni prefekturanyň hökümeti habar berdi.
Ynsanlaryň berk hasaplaýan ýeri birden güýçli sarsyp başlanda, durmuşyň näderejede ejizdigine göz ýetirýärler. Kumamoto prefekturasynda 7,1 magnitudaly ýertitreme öňünden duýduryş berilmezden bolup geçdi. Adatça Ýaponiýada ulanylýan gyssagly duýduryş ulgamy bu gezek işlemän, ilat hadysa duýdansyz duçar boldy. Häzirki wagtda halas ediş toparlary henizem harabalyklary arassalap, diri galanlary gözlemegini dowam etdirýärler. Ýerasty sarsgynlar gowşasa-da, adamlar henizem howatyrlanýarlar, sebäbi diýen ýaly her gün gaýtalanýan sarsgynlar bolup, ýaşaýjylar öýlerine dolanmakdan gorkýarlar.
Ýekşenbe güni irden geçirilen tebigy betbagtçylyklara garşy göreş ştabynyň mejlisinde Kumamoto prefekturasynyň ýolbaşçylary 38 adamyň pida bolandygyny mälim etdiler.
Iň agyr zyýan çeken sebitleriň biri Ýatsuşiro şäheri boldy. Tebigy betbagtçylykdan ejir çeken ýaşaýjy Higaki şol gün bolup geçen wakalary şeýle ýatlaýar: «Ýertitreme örän güýçli boldy, aýratyn-da gapdallara güýçli çaýkaldy. Bu ýagdaý uzak wagtlap dowam etdi. Iň erbedi bolsa, bize hiç hili duýduryş gelmedi. Ýertitreme birden başlandy, hiç zada taýýarlanmaga wagtymyz bolmady. Diňe soňra telewideniýede Kumamotodaky ýertitreme barada habar berildi. Ondan öň hiç hili duýduryş ýokdy. Bu örän gorkunç ýagdaýdy».
Öýleriň zeper ýetmegi we yzygiderli gaýtalanýan ýerasty sarsgynlar sebäpli köp adam öýlerini terk etmeli boldy. Esasan hem ýaşuly adamlar üçin awtoulagda ýaşamak has howpsuz çözgüt bolup durýar. Ýerli ýaşaýjy Takero Nisimura: «Öýüň içinde aýna döwükleri her ýerde ýaýrap ýatyr. Şonuň üçin öýde galmak mümkin däl. Gaýtalanýan sarsgynlar sebäpli diňe awtoulagda gijäni geçirýäris. Biz indi ýaş däl, çalt gaçyp çykyp bilmeris, şonuň üçin awtoulag özümize has howpsuz görünýär. Geljek hepde howanyň 40 gradusa çenli gyzmagyna garaşylýar. Ýagyş ýagsa, üçekdäki jaýryklar sebäpli suw geçer diýip alada edýärin» diýip gürrüň berdi.
Elektrik we suw üpjünçiliginiň kesilmegi ýagdaýy has-da kynlaşdyrdy. Ýertitremeden soň azyk önümleriniň, ýangyjyň we beýleki zerur serişdeleriň ýetmezçiligi ýüze çykdy. Awtoulaglarda ýaşaýan adamlar üçin benzin iň möhüm meseleleriň birine öwrüldi.
Lukmançylyk ulgamy hem uly kynçylyk bilen ýüzbe-ýüz boldy. Akemi Nisimura ýertitreme güni agyr ýaralanan adamlara lukmançylyk kömegini bermekde ýüze çykan kynçylyklary şeýle beýan etdi: «Ýertitreme güni birnäçe adam kellelerinden agyr ýaralandy. Olar hassahana gitmek islediler, emma Ýatsuşiro şäherindäki hassahana näsag kabul edilmedi. Soňra olar Kumamoto şäherindäki hassahana ýüz tutdular, ýöne birnäçe sagatlyk ýoldan soň ol ýerde-de kabul edilmejekdiklerini aýtdylar. Men hassahanalaryň hem kyn ýagdaýdadygyna düşünýärin, ýöne lukmançylyk hyzmatlaryny gowulandyrmak üçin çäre görülse gowy bolardy».
Kumamoto prefekturasy Ýaponiýanyň iň seýsmiki işjeň sebitleriniň biri bolan Kýusýu adasynda ýerleşýär. 7,1 magnitudaly bu ýertitreme 2016-njy ýyldan bäri sebitde hasaba alnan iň güýçli ýerasty sarsgyn boldy. Şol ýylda bolup geçen güýçli ýertitremeler 200-den gowrak adamyň ömrüne sebäp bolupdy. Ýaponiýanyň Meteorologiýa gullugy ýakyn günlerde hem täze gaýtalanýan ýerasty sarsgynlaryň bolup biljekdigini duýduryp, ilaty seresap bolmaga çagyrýar. Ýaponiýanyň hökümeti wagtlaýyn ýerleşdiriş merkezlerini açdy we betbagtçylygyň netijelerini aradan aýyrmak üçin sebite goşmaça öz-özüni goranyş güýçlerini iberdi. Şeýle-de bolsa, daglyk we uzak etraplara agyr tehnikanyň baryp ýetmegi henizem kyn bolup galýar.
"CCTV+"-niň habar bermegine görä, Kumamotodaky ýertitreme tebigy betbagtçylyklaryň öňünde ynsan ömrüniň näderejede ejizdigini ýene bir gezek görkezdi. Şeýle hem bu waka, ýer titremelerine iň gowy taýýarlykly ýurtlaryň biri hasaplanýan Ýaponiýada-da tebigy hadysalaryň adamlary duýdansyz ýagdaýda tutup bilýändigini, şeýle pursatlarda diňe tehnologiýanyň däl, eýsem ynsanperwerligiň we agzybirligiň hem örän möhümdigini ýatlatdy.
