Astanada türkmen-gazak ykdysady gatnaşyklarynyň täze ugurlary kesgitlenildi
ORIENT | Ykdysadyýet. 24-nji iýunda Astanada Ykdysady, ylmy, tehniki we medeni hyzmatdaşlyk boýunça bilelikdäki hökümetara toparynyň nobatdaky mejlisi geçirildi. Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary Nökerguly Atagulyýewiň we Gazagystan Respublikasynyň Premýer-ministriniň orunbasary we Diwanynyň iş dolandyryjysy Galymjan Koýşybaýewiň bilelikde başlyklyk etmeginde iki ýurduň wekiliýetleri nebitgaz pudagyndan we ulag logistikadan oba hojalyga we medeni alyş-çalyşlara çenli ikitaraplaýyn gatnaşyklaryň giňişleýin seljermesini geçirdiler.
Hökümetara toparynyň jemleýji teswirnamasynda hasaba alnan esasy amaly netijesi — eýýäm bar bolan güýçli depgini göz öňünde tutup taraplaryň söwda-ykdysady görkezijilerini çaltlandyrylan depginler bilen artdyrmaga taýýardygy boldy. Gazagystan Respublikasynyň Söwda ministrliginiň maglumatlaryna görä, Gazagystan bilen Türkmenistanyň arasyndaky söwda dolanyşygy soňky bäş ýylyň dowamynda iki esseden gowrak artyp, 530 million dollardan geçdi. Gazak önümleriniň Türkmenistana eksporty 50%-e golaý artyp, 316,3 million dollara ýetdi, şol bir wagtyň özünde türkmen önümleriniň Gazagystana importy bäş esse artyp, 215,8 million dollara ýetdi. Bu oňyn ýagdaý dowam edýär: diňe 2026-njy ýylyň ýanwaryndan apreline çenli özara söwda dolanyşygy ýene 7% artyp, 180 million dollara ýetdi.
Toparyň meýdançasynda geçirilen bilelikdäki işewürlik forumy işewürlik işjeňliginiň hereketlendirijisi bolup hyzmat etdi. Gazagystanyň paýtagtynda telekeçileriň birnäçesi ýagny takmynan 40 sany öňdebaryjy türkmen kompaniýalarynyň we Gazagystanyň işewürlik jemgyýetiniň we ösüş edaralarynyň 100-den gowrak wekili ýygnandy.
Forumyň dowamynda gazak tarapy söwda mümkinçiliklerini giňeltmäge bolan islegini mälim etdi we Aşgabada teklipleriň bukjasy hödürledi. Gazagystan umumy eksport mümkinçiligi 200 million dollardan gowrak diýlip bahalandyrylýan 178 sany çig mal däl harytlaryň sanawyny düzdi. Olaryň arasynda ýokary hilli metallurgiýa önümleri, maşyn gurluşygy, gurluşyk materiallary, derman serişdeleri we azyk önümleri bar.
Öz gezeginde, türkmen hususy pudagy sanly ykdysadyýetde, logistika we gurluşyk pudaklarynda birnäçe öňdebaryjy ylalaşyklary gazanyp, güýçli we deňhukukly hyzmatdaş hökmünde hereket etmäge taýýardygyny görkezdi:
— «QazTrade» Söwda syýasatyny ösdürmek merkezi» paýdarlar jemgyýeti bilen Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň arasynda hyzmatdaşlyk hakynda Ähtnama gol çekildi. Bu ädim türkmen hususy kompaniýalarynyň Gazagystanyň bazaryna we gazak hususy kompaniýalarynyň türkmen bazaryna girmegine ýardam berer.
— Elektron söwda ulgamynda birbada iki sany uly ylalaşyga gol çekildi. Gazagystanyň «Silk Way Asia Trade» jogapkärçiligi çäklendirilen şereketi bilen türkmen kompaniýalary «Hazar Logistik» hojalyk jemgyýeti we «Gamma» hususy kärhanasynyň arasynda ylalaşyklar baglaşyldy. Serhetüsti onlaýn söwdanyň ösdürilmegi we üpjünçilik zynjyrlarynyň integrasiýasy ýurtlaryň arasynda harytlaryň eltilmegi üçin gerek bolan wagty düýpli azaltmaga gönükdirilendir.
— Maýa goýum-gurluşyk pudagynda «Ashra Solutions» TОО bilen «Ojar Aziýa» (Türkmenistanyň iň uly gurluşyk potratçylarynyň biri) hususy kärhanasynyň arasynda hyzmatdaşlyk hakynda ylalaşyk gol çekildi. Hyzmatdaşlyk iri möçberli infrastruktura taslamalaryny bilelikde durmuşa geçirmegi maksat edinýär.
Astanada geçirilen gepleşikleriň netijeleri türkmen-gazak dialogynyň senagat kooperasiýasynyň, sanlylaşdyrma ulgamynyň we uly möçberdäki hususy maýanyň gönüden-göni birleşme derejesine çykandygyny aýdyň tassyklaýar.
