Ormuz bogazynda täze düzgünler: arzalar 48 sagat öňünden berilmeli, ýygymlar 60 günlik ýatyryldy
Arza tabşyrmak üçin 48 sagat wagt berilýär, 60 günläp tölegsiz geçiş üpjün edilýär, çykdajylary Eýran öz üstüne alýar, arzalar diňe resmi saýt arkaly kabul edilýär. Gämiler geçiş ugruny öňünden ylalaşmalydyrlar. PGSA: düzgünleri berjaý etmezlik — gämi eýeleriniň jogapkärçiligidir.
“CCTV+” teleýaýlymynyň habar bermegine görä, Eýranyň Ormuz bogazyndaky deňiz gatnawyna gözegçilik gullugy (PGSA) anna güni bogazdan geçmek isleýän gämiler üçin täze düzgünleri mälim etdi. Bu düzgünler üstaşyr geçiş baradaky arzalaryň ýüzüşe başlamazdan azyndan 48 sagat öňünden berilmegi baradaky talaby hem öz içine alýar.
Arzalar diňe PGSA-nyň web-saýty we elektron poçtasy arkaly tabşyrylmalydyr we olarda “hakyky hem-de elýeterli” aragatnaşyk maglumatlary bolmalydyr. Gijikmeleriň öňüni almak üçin gämiler arzalaryny “bogaz sebitine gelmezden azyndan 48 sagat öňünden” tabşyrmalydyrlar.
PGSA şeýle hem Eýran bilen ABŞ-nyň arasyndaky ähtnamada görkezilen 60 günüň dowamynda gämileriň geçiş ýygymlaryndan boşadyljakdygyny tassyklady. Howpsuzlyk, ekologiýa we ätiýaçlandyryş talaplary bilen baglanyşykly çykdajylary Eýranyň Hökümeti öz üstüne alýar. Gämiler bogazdan geçmegiň ugruny we wagtyny öňünden ylalaşmalydyrlar. Islendik düzgün bozma ýa-da düzgüne eýerilmezlik üçin gämi eýeleri jogapkärçilik çekýärler.
Bu beýannama Eýranyň Ýokary milli howpsuzlyk geňeşiniň gämileriň haýyşlaryna gyssagly seretmek we ähtnama laýyklykda ýygymlary 60 gün möhlet bilen ýatyrmak baradaky kararyndan soň mälim edildi. Ýatladyp geçsek, 28-nji fewralda Ýakyn Gündogarda gapma-garşylykly hereketler başlapdy. Şondan soň Ormuz bogazynyň üstünden gözegçilik güýçlendirildi
PGSA — Ormuz bogazynda gämi gatnawyny utgaşdyrmak üçin jogapkär bolan Eýranyň edarasydyr. Eýran bilen ABŞ-nyň arasynda 19-njy iýunda gol çekilen ähtnama gapma-garşylykly hereketlere nokat goýdy we 60 günlük geçiş döwrüni göz öňünde tutdy. Bu döwürde Eýran gämileriň geçmegi bilen baglanyşykly ähli çykdajylary öz üstüne alýar. Ormuz bogazy — dünýäniň nebitiniň takmynan 20 göteriminiň geçýän strategik geçelgesidir. Täze düzgünler gabaw döwründen soň howpsuzlygy we tertip-düzgüni üpjün etmäge gönükdirilendir.
Gapma-garşylyk hereketler aradan aýrylyp, tertip-düzgün dolanyp gelýär — ýöne çalt däl. Arza tabşyrmak üçin 48 sagat wagt, 60 günläp tölegsiz geçiş, berk düzgünler we anyk aragatnaşyk kanallary. Eýran bogazy açýar, emma bulam-bujarlyk bilen däl-de, tertipli ýagdaýda açýar. Gämiler geçip bilerler, ýöne diňe düzgünlere laýyklykda.
Jogapkärçilik — gämi eýeleriniň üstündedir. Bu diňe bir tehniki çäreler däl. Bu bir yşaratdyr: diplomatiýa gämi gatnawyny dikeltdi, emma parahatçylyk düzgünlere hormat goýulmagyny talap edýär. Haçan-da ilkinji tanker rugsat alanda, bogaz gapma-garşylyklaryň meýdany däl-de, ýene-de söwda ýoly bolar.
