Iki tonna ýük göterijilikli daňylan aerostat ýokary daglyk ýerlerde elektrik geçiriji liniýalary gurmak üçin ilkinji gezek Hytaýyň asmanyna göterildi

Sentýabr 22, 2026 | 20:47 |82
CCTV logo
Çeşme: cctv.com


Tehnologiýalar diňe bir zähmeti ýeňilleşdirmän, eýsem ozal bolmadyk ýollary hem açýar. Adaty usullar belentlikleriň we ýolsuzlygyň öňünde ejiz galanda, hatda planetanyň iň elýeterli bolmadyk künjeklerini hem birleşdirmäge ukyply adaty bolmadyk çözgütler kömege gelýär.

Duşenbe güni Hytaýda ýurduň iki tonna ýük göterijilikli ilkinji daňylan aerostaty uly elektrik geçiriji liniýalaryny gurmak taslamasynyň çäklerinde synaglara başlady. Döwlet Elektrik tor kompaniýasynyň habar bermegine görä, bu ýokary daglyk we ekologik taýdan duýgur sebitlerde elektrik torlarynyň gurluşyk meýdançalaryna ýükleri daşamak üçin düýbünden täze çözgütdir. Taslama aşa ýokary woltly (AÝW) elektrik geçiriji liniýany öz içine alýar. Ol Hytaýyň günorta-günbataryndaky Siszan-Uýgur awtonom sebitinden öndürilýän arassa energiýany müňlerçe kilometr uzaklykda ýerleşýän Hytaýyň günortasyndaky Guandun-Gonkong-Makao Uly aýlag sebitine geçirer.

Gurluşyk meýdançasynda diametri 25 metr, göwrümi 8000 kub metr bolan uly aerostat haýallyk bilen asmana göterildi. Birnäçe trosyň uzaldylyp we ýygnalyp durmagy bilen bir wagtda aerostatyň aşagynda asylan agyr gurluşyk materiallary ýerden göterilip, öňünden kesgitlenen ugur boýunça dagdaky gurluşyk meýdançasyna ýuwaşlyk bilen daşaldy.

«Bu biziň ýaňy-ýakynda işläp düzen ýük göteriji daňylan aerostatymyz. Biz ýaňy 4000 metr beýiklikde iki tonna çenli iň ýokary ýük bilen synagy tamamladyk. Indiki tapgyrda energiýa üpjünçiligi üçin materiallary göni çyzyk boýunça 500 metr uzaklyga we dikligine 120 metr aşak düşýän ugur boýunça götermek boýunça işi geçireris» diýip, Döwlet elektrik energiýasy ylmy-barlag institutynyň Elektrik energiýasyny geçirmek we özgertmek tehnologiýalary ylmy-barlag institutynyň ylmy işgäri Sin Szýan aýtdy.

Agyr ýük göteriji daňylan aerostat geliý bilen doldurylan şary asmana uçurmagy we ony bir ýa-da birnäçe tros arkaly ýer bilen birleşdirmegi göz öňünde tutýar. Trosuň sazlanmagy arkaly şaryň beýikligi we keseligine ýerleşişi gözegçilikde saklanýar, bu bolsa ýokary belentliklerde materiallary daşamagy ýeňilleşdirýär. Şar 800 metre çenli aralyga uçup bilýär we ýerleşiş takyklygy 0,5 metr bolan ýagdaýda iki tonna çenli iň ýokary ýük göterip bilýär.

Täze elektrik torlarynyň gurluşygy ýokary daglyk, uzakda ýerleşýän we ekologik taýdan ejiz sebitlere barha giň ýaýran ýagdaýynda, elektrik geçiriji liniýalary çekmek taslamalary üçin materiallary daşamak gurluşygyň depginini çäklendirýän möhüm meselä öwrüldi. Ýük daşamak üçin adaty ýollaryň gurluşygy uzak wagt talap edýär we daşky gurşawa ep-esli zyýan ýetirýär. Uçarmansyz uçýan enjamlar bolsa hereketjeň we çeýe bolmagyna garamazdan, agyr ýükleri daşamagy ýa-da uzak wagtlap üznüksiz daşamalary talap edýän şertlerde çäklendirmelere duş gelýär. Daňylan aerostatlar arkaly daşamak tehnologiýasy bu kynçylyklary netijeli çözýär.

«Bu tehnologiýanyň ulanylýan gurluşyk meýdançasy 4000 metrden gowrak beýiklikde ýerleşýän, adam ýaşamaýan daglyk sebitde ýerleşýär. Köp diregler ýollar bilen baryp bolmaýan dik gerişlerde ýerleşýär. Şonuň üçin bu ýer taslamanyň tutuş dowamynda iň beýikde ýerleşýän, relýefi iň howply we iş şertleri iň çylşyrymly bölekdir. Iki tonna ýük göterijilikli daňylan aerostat howanyň seýrek we ýelleriň güýçli bolýan ýokary daglyk şertleri üçin has amatlydyr. Onuň ýük göterijiligi we durnuklylygy daşama talaplaryna has laýyk gelýär» diýip, Döwlet Elektrik tor kompaniýasynyň Henan welaýatyndaky taslamasynyň ýolbaşçysy Fen Tao aýtdy.

CCTV+ agentliginiň habar berşi ýaly, iki tonna ýük göterijilikli daňylan aerostatyň synagdan geçirilmegi elýeterli bolmadyk sebitlerde gurluşyk tehnologiýalaryny ösdürmekde möhüm ädim boldy. Täze usul elektrik geçiriji liniýalary çekmegiň depginini çaltlandyrmaga, daşky gurşawa düşýän agramy azaltmaga we ýokary daglyk ýerlerde energetika taslamalary üçin täze mümkinçilikleri açmaga şert döredýär.



Beýleki habarlar