Adam şekilli robotlar Bütindünýä ýaryşlaryna taýýarlanýar
Robotlar diňe önümçilik konweýerlerinde işleýän mehaniki manipulýator bolmakdan çykyp, hytaý iýerogliflerini ýazmaga, elde taýýarlanýan unaş bişirmäge, hatda at üstünde ýaýdan ok atmaga ukyply bolanda, enjam bilen janly jandaryň arasyndaky serhet barha ýitip başlaýar. Şeýle täsir galdyrýan başarnyklaryň özeninde diňe algoritmler däl, eýsem çaý meýdanlaryndan başlap dag köllerine çenli hakyky şertlerde geçirilen köp ýyllap dowam eden türgenleşikler hem durýar. Her bir hereket, her bir degiş diňe bir ýokary takyklygy däl, eýsem daş-töweregi duýmak we onuň üýtgeýän şertlerine uýgunlaşmak ukybyny hem talap edýär. Hut şeýle usul bilen robotlar olaryň mümkinçilikleri üçin esasy synag boljak Bütindünýä oýunlaryna taýýarlanylýar.
Duşenbe güni Şanhaýda tamamlanan WAIC 2026 — Bütindünýä emeli aň maslahaty emeli aňyň iň täze ugurlaryny ara alyp maslahatlaşmak üçin dünýäniň öňdebaryjy alymlaryny, tehnologik telekeçilerini we maýadarlaryny bir ýere jemledi. Sergide 3000-den gowrak önüm we tehnologiýa görkezildi, şolaryň 300-den gowragy ilkinji gezek dünýä köpçüligine hödürlendi.
Serginiň iň uly gyzyklanma döreden täzelikleriniň biri dürli amaly işleri ýokary derejede ýerine ýetirýän çeýe robot elleri boldy. Olar Hytaýyň adaty «Fu» (bereket, bagt) iýeroglifini ýazdy, elde unaş taýýarlady, goýun etinden çiş kebab bişirdi we hatda suwuň ýüzünde daş böleklerini bökdürmegi hem başardy. Bu mümkinçilikler häzirki zaman robot manipulýatorlarynyň inçe hereketleri dolandyrmakda we emeli aň mümkinçiliklerinde gazanan ýokary derejesini açyk görkezdi.
Bu çylşyrymly hereketleriň ýerine ýetirilmegini üpjün edýän esasy faktor robot elleriniň ýokary takyklykdaky taktil duýuş ulgamydyr. Bu ulgam robotyň «beýnisi» bilen onuň fiziki hereketleriniň arasynda baglanyşyk döredýär.
«Taktil ters aragatnaşyk robotyň beýnisine onuň gysyş ýagdaýyna düşünmäge mümkinçilik berýär we degiş duýgusyny emele getirýär. Bu bolsa hereketleri dolandyrmagy ep-esli ýeňilleşdirýär hem-de tabşyryklaryň takyk ýerine ýetirilmegini üpjün edýär» diýip, sergidäki işläp düzüjiler toparynyň wekili Li Maosun aýtdy.
Toparyň bellemegine görä, bu mümkinçilikler diňe barlaghanalarda işlenip düzülmedi. Çeýe robot eli 2026-njy ýylda geçiriljek adam şekilli robotlaryň Bütindünýä oýunlaryna taýýarlyk maksatnamasynyň çäklerinde Hytaý Media Topary tarapyndan guralan energetika estafeta çäresiniň doly synaglaryna gatnaşdy.
Tehnologiýanyň hakyky şertlerde ygtybarlylygyny barlamak üçin robot eli Hytaýyň dürli sebitlerinde ýerleşýän çylşyrymly we medeni taýdan özboluşly şertlerde synagdan geçirildi. Fuszýan welaýatynyň Fudin şäherinde ol çaý ýygnamakdan başlap, çaýy guratmak we çaý böleklerini gysyp taýýarlamak işleriniň ähli tapgyrlaryny ýerine ýetirdi. Syçuan welaýatynyň Baçžun şäherinde bolsa aždarha gaýyk ýaryşlaryna hem-de szunszi taýýarlamak işine gatnaşdy.
Mundan başga-da, Sinszýan-Uýgur awtonom sebitindäki Saýram kölüniň kenarynda adam şekilli robotlar üçin dünýäde ilkinji gezek at üstünde ýaýdan ok atmagy üstünlikli ýerine ýetirdi.
Bu berk synaglar robotyň çeýe dolandyrylyşyny, suw geçirmezligini we taktil duýuş ulgamyny yzygiderli kämilleşdirdi. Şeýle hem olar geljekde robotlaryň jemgyýetde we öý hojalyklarynda ulanylmagy üçin zerur bolan uly möçberdäki başlangyç maglumatlaryň toplanmagyna mümkinçilik berdi.
«Energy Relay ýaryşlary dört esasy ukyby — taktil duýuşy, daşky gurşawa uýgunlaşmagy, güýji takyk derejelendirip dolandyrmagy we tutuş bedeniň sazlaşykly hereketini toplumlaýyn barlady. Çaý ýygnamakdan başlap aždarha gaýyk ýaryşlaryna we at üstünde ýaýdan ok atmaga çenli bolan hakyky ekstremal şertler enjamlaýyn üpjünçiligi we algoritmleri yzygiderli kämilleşdirýär hem-de Hytaýyň bedenleşdirilen emeli aň pudagynyň ösüşine itergi berýär» diýip, Energy Relay robot toparynyň wekili Sýue Min aýtdy.
Bütindünýä emeli aň maslahaty (WAIC) 2018-nji ýyldan bäri Şanhaýda geçirilýär we şu döwrüň dowamynda emeli aň ulgamyndaky iň täze gazanylan üstünlikleri görkezýän dünýäniň iň abraýly meýdançalarynyň birine öwrüldi.
Ikinji Bütindünýä adam şekilli robotlaryň oýunlary şu ýylyň 22–26-njy awgusty aralygynda Pekinde geçiriler. 30-dan gowrak ýaryşy öz içine alýan maksatnamanyň dowamynda bedenleşdirilen emeli aňyň we ýokary takyklykdaky manipulýasiýa mümkinçilikleriniň iň täze gazananlary görkeziler.
CCTV+ agentliginiň habar bermegine görä, robotlaryň çaý meýdanlaryndan başlap at üstünde ýaýdan ok atmak ýaly hakyky we çylşyrymly şertlerde synagdan geçirilmegi Hytaýyň diňe nazary işläp taýýarlamalara däl, eýsem hakyky durmuş şertlerine mümkin boldugyça ýakyn ýagdaýlarda amaly başarnyklary ösdürmäge hem uly ähmiýet berýändigini görkezýär.
