Hytaýyň derman senagatynyň ýarym ýyllyk eksporty 30,91 milliard ABŞ dollaryna ýetdi
Derman senagatyndaky innowasiýalar diňe bir ykdysady görkeziji bolman, eýsem millionlarça adamyň ömrüniň we saglygynyň möhüm meselesidir. Haçan-da bir ýurt dünýäde ilkinji bolup ulanylýan derman serişdelerini öndürip başlasa, bu onuň ylmynyň we senagatynyň täze derejä ýetendigini aňladýar. Hytaýyň derman senagaty 2026-njy ýylyň birinji ýarymynda diňe bir mukdar taýdan ösüşi däl, eýsem pudagyň dünýä derejesindäki keşbini üýtgedýän hil taýdan möhüm üstünlikleri hem görkezdi.
Duşenbe güni Hytaýyň Senagat we maglumat tehnologiýalary ministrligi (MIIT) 2026-njy ýylyň birinji ýarymynda ýurduň derman senagatynyň innowasion mümkinçilikleriniň ep-esli güýçlenendigini we pudagyň durnukly ösüşini dowam etdirýändigini habar berdi.
«Şu ýylyň birinji ýarymynda satuwa çykarmaga rugsat alnan innowasion derman serişdeleriniň sany 38-e ýetdi. Olaryň 31-si, ýagny 80 göterimden gowragy, ýurduň içinde işlenip taýýarlanyldy. Ýokary hilli öňegidişlikleriň täze tapgyry boldy. Şolaryň arasynda dünýäde ilkinji gezek işlenip taýýarlanan birnäçe derman we tehnologiýa tassyklandy. Olaryň hatarynda gaty çişleri bejermek üçin dünýäde ilkinji CAR-T terapiýasy, guduzlama garşy dünýäde ilkinji bispesifik antidokumasy hem-de dünýäde ilkinji beýni-kompýuter interfeýsiniň inwaziw enjamy bar» diýip, Ministrligiň Amallary dolandyrmak, gözegçilik we utgaşdyrmak müdirliginiň ýolbaşçysy Tao Sin Pekinde geçirilen metbugat maslahatynda aýtdy.
Tao Sin daşarky ýagdaýlaryň çylşyrymlylygyna we pudakdaky özgertmeleriň artýan basyşyna garamazdan, Hytaýyň derman senagatynyň durnuklylygyny saklandygyny belledi.
«Hytaýda innowasion derman serişdelerini ygtyýarnamalandyrmak boýunça geleşikleriň möçberi hem täze ýokary derejä ýetdi. Ýylyň ilkinji alty aýynda geleşikleriň umumy bahasy 100 milliard ABŞ dollaryndan geçdi. Bu bolsa hytaý derman innowasiýalarynyň hil taýdan ulgamlaýyn ösüşe geçendigini doly görkezýär» diýip, ministrligiň wekili aýtdy.
Ýanwar aýyndan iýun aýyna çenli iri derman kärhanalarynda goşmaça gymmat döredýän önümleriň önümçiligi geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 6,4 göterim ýokarlandy. Şol bir wagtyň özünde biofarmasewtika pudagynda iki belgili ösüş depgini hasaba alyndy.
Pudagyň ilkinji alty aýdaky eksportynyň bahasy 210 milliard ýuandan (takmynan 30,91 milliard ABŞ dollaryndan) geçdi. Bu bolsa geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende 9 göterim köp boldy.
Ýokary goşmaça gymmatly önümler, şol sanda himiki taýýar derman görnüşleri we biofarmasewtika serişdeleri umumy eksportyň takmynan bäşden bir bölegini eýeledi. Bu ýagdaý eksport gurluşynyň işjeň üýtgeýändigini — işjeň farmasewtiki maddalaryň eksportyndan taýýar derman önümleriniň eksportyna geçişiň çaltlaşýandygyny görkezýär.
Şol bir wagtda sanly we «ýaşyl» tehnologiýalar pudagyň özgermegine we döwrebaplaşmagyna ýardam berýär. Ministrlik öňdebaryjy «akylly» zawodlary döretmek üçin 21 sany derman kärhanasyna goldaw berdi we häzirki wagta çenli 300-den gowrak «ýaşyl» kärhananyň ösdürilmegine ýardam etdi.
Geljekde ministrlik derman senagatyny ösdürmegiň 15-nji bäş ýyllyk meýilnamasynyň durmuşa geçirilmegini çaltlaşdyrjakdygyny, garrylar, çagalar we seýrek kesellerden ejir çekýän hassalar ýaly esasy ilat toparlary üçin derman üpjünçiligini güýçlendirjekdigini hem-de dünýäniň hassalaryna has köp ýokary hilli ýerli derman serişdelerini has çalt ýetirmegi maksat edinýändigini aýtdy.
Hytaýyň derman senagaty dünýäniň iň iri pudaklarynyň biridir. Soňky ýyllarda ýurt ylmy barlaglara we işläp taýýarlamalara uly maýa goýumlaryny gönükdirdi. Munuň netijesinde birnäçe innowasion derman serişdeleri we täze tehnologiýalar döredildi.
Biofarmasewtika, immunoterapiýa we neýrotehnologiýa ugurlaryndaky üstünlikler Hytaýyň tehnologik garaşsyzlyga we dünýä bazaryndaky bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyrmak ugrunda alyp barýan syýasatyny tassyklaýar.
CCTV+ agentliginiň habar bermegine görä, pudagyň mundan beýläkki ösüşi şahsylaşdyrylan lukmançylyga, biotehnologiýalara we önümçiligi sanlylaşdyrmaga gönükdiriler. Bu bolsa Hytaýa dünýäniň derman bazaryndaky ornuny has-da berkitmäge mümkinçilik berer.
