HHR-nyň iň ýokary sylagy sekiz adama gowşuryldy: olaryň arasynda gazak milletinden oba lukmany hem-de akademik Çen Szýunwu aradan çykandan soň sylaglanyldy
HHR-nyň iň ýokary sylagy — «1-nji iýul» medaly — sekiz göreldeli şahsa gowşuryldy. Çarşenbe güni Pekinde Hytaýyň Kommunistik partiýasynyň Merkezi komiteti partiýanyň we halkyň bähbidine aýratyn uly goşant goşan sekiz göreldeli şahsy bu ýokary sylag bilen hormatlady. Dürli nesillere we dürli kärlere wekilçilik edýän bu sekiz adam partiýanyň ýüz ýyldan gowrak wagt bäri halka hyzmat etmek, Hytaýyň döwrebaplaşdyrylmagyny ilerletmek hem-de has güýçli döwleti gurmak baradaky ygrarlylygyny özlerinde jemleýär. Olaryň durmuş ýollary diňe bir terjimehal däl.
Olar ýurduň soňky onýyllyklarda geçen ösüş ýolunyň aýdyň beýanydyr. Nebit pudagyny düýpli özgertmäge goşant goşan alym; alýuminiý tehnologiýalaryny dünýä derejesine çykaran zenan akademik; dag ýodalarynda 200 müň kilometr ýol geçen oba lukmany; duşman uçarlaryny urup düşüren weteran; müňlerçe jedeli çözmäge ýardam eden döwlet işgärleri; «iň soňky kilometri» ýeňip geçen agronom; obany garyplykdan çykaran partiýa guramasynyň sekretary. Olaryň hersi başga-başga. Emma olaryň hemmesi bir zady aňladýar — olar guran we gurmagyny dowam etdirýän Hytaýyň hut özi bolup dur.
• Çen Szýunwu, Hytaýyň Ylymlar akademiýasynyň akademigi, aradan çykandan soň «1-nji iýul» medaly bilen sylaglanyldy. Ol 2024-nji ýylyň maý aýynda 97 ýaşynda aradan çykdy. Çen ömrüniň 70 ýyldan gowragyny ýurduň nebit we nebit-himiýa senagatyna bagyşlady. Hytaýyň gündogaryndaky Fuszýan welaýatynyň paýtagty Fuçžouda doglan alym Hytaýyň nebiti gaýtadan işleýän senagatyny yzagalak ýagdaýdan dünýä derejesinde bäsdeşlige ukyply pudaga öwürdi. Onuň ylmy işleri Hytaýyň uglerod zyňyndylary boýunça syýasatynyň hem-de energiýa gurluşyny özgertmegiň ylmy esaslaryny döretdi. Ol bir gezek şeýle diýipdi: «Hytaýyň Kommunistik partiýasyna agza bolan günümden başlap, öz ýurduma we tutuş ömrümi ylyma bagyşlamaga taýýardym. Ýurdumyzyň zerurlyklaryna hyzmat etmek baradaky ilkinji maksadym hiç haçan üýtgemedi».
• Çžun Szýue, Hytaýyň Inženerçilik akademiýasynyň akademigi, bütin zähmet ýoluny öňdebaryjy ylmy barlaglara bagyşlady. Onuň işleri Hytaýyň alýuminini gaýtadan işlemek tehnologiýalaryny dünýäniň öňdebaryjy derejesine çykardy we milli strategik taslamalar üçin enjamlary döretmäge ýardam etdi. Ol 1936-njy ýylyň awgustynda Hebeý welaýatynyň Sýansýan etrabynda doguldy. «Bu biziň neslimiziň jogapkärçiligi. Biz ýurdumyzy garyplykdan we yzagalaklykdan çykarmalydyrys» diýip ol aýtdy.
• Ma Şansýan, 1956-njy ýylyň noýabrynda doglan, Çunsin şäheriniň etrap dolandyryşynda işlän öňki döwlet gullukçysydyr. Ol 30 ýyldan gowrak wagtlap ilatyň arasynda ýüze çykýan meseleleri çözmek ugrunda işläp, 2500-den gowrak jedelde araçylyk etdi. «Biz hemişe adamlaryň ornunda özümizi goýmagy başarmaly. Eger halka hyzmat edýän ýoly saýlasaňyz, onda meseleleri çözmegiň dogry ýoluny saýlarsyňyz» diýip ol aýtdy.
• U Ýasin ýerli derejedäki döwlet işgäri bolup, ömrüni jemgyýete hyzmat etmäge bagyşlady. Ol 1960-njy ýylyň iýulynda Szilin welaýatynyň paýtagty Çançunda doguldy. Ýaşaýyş toplumynyň partiýa komitetiniň sekretary hökmünde ol 30 ýyl bäri jemgyýetçilik dolandyryşy ulgamynda zähmet çekdi, 1000-den gowrak jedeli çözmäge kömek etdi we jemgyýetleri dolandyrmagyň täze usullaryny ornaşdyrdy. Şeýle hem ol 30 müňe golaý jemgyýetçilik işgärini taýýarlady. «Men 20 ýyldan gowrak wagt bäri şol bir telefon belgisini ulanýaryn, sebäbi hemişe aragatnaşykdadyryn. Adamlaryň islegleri meniň hereket etmegime çagyryşdyr. Haçan-da maňa jaň etseler, derrew baryp, meseläni çözmäge kömek edýärin. Biz anyk işleri we meseleleriň dessine çözülmegini ileri tutýarys» diýip ol aýtdy.
• Uhas Süleýman, gazak milletinden bolan lukmandyr. Ol 1955-nji ýylyň dekabrynda Sinszýan-Uýgur awtonom sebitinde doguldy. Ol onýyllyklaryň dowamynda daglyk öri meýdanlaryna gatnap, pyýada 200 müň kilometrden gowrak ýol geçdi, 100 müňden gowrak hassany bejerdi we 3200 bäbegiň dünýä inmegine gatnaşdy. Şeýle hem ol lukmançylyk işgärleriniň meýletinçiler toparyna ýolbaşçylyk edýär. Lukman saglygy goraýyş ulgamynyň ösüşine we Hytaýyň serhetýaka sebitlerinde milletara agzybirligi pugtalandyrmaga goşan aýratyn goşandy üçin sylaglanyldy. «Bu diňe biziň etmeli işimiz. Lukman bolmak şuny aňladýar. Men şol bir wagtyň özünde partiýanyň agzasydyryn. Partiýanyň agzasy hem, edil lukman ýaly hiç haçan hakykatdan pensiýa çykmaýar. Hatda pensiýa çykanymyzdan soň hem halka hyzmat etmegimizi dowam etdirýäris» diýip ol aýtdy.
• Çžao Ýafu, 1941-nji ýylyň aprelinde Szýansu welaýatynyň Çançžou şäherinde doguldy. Ol 60 ýyldan gowrak wagtyny daglyk sebitlerde oba hojalygyny döwrebaplaşdyrmaga bagyşlady. Oba hojalyk alymy hökmünde oba ýerleriniň ösüşiniň öň hatarynda zähmet çekip, 233 müň gektardan gowrak ýerde täze ekin sortlaryny we tehnologiýalaryny ornaşdyrdy, netijede köp sanly daýhanyň girdejisi ep-esli ýokarlandy. Ol ylmy gazanylanlary hakyky daýhanlara ýetirmek işini «iň soňky kilometri ýeňip geçmek» diýip häsiýetlendirdi. «Biz öz göreldämizi görkezýäris we daýhanlar bilen bile işleýäris. Ilki garyplyga garşy göreşdik, soňra bolsa oba ýerleriniň galkynyşyna geçdik. Aslynda biz “iň soňky kilometri” geçmegiň ýoluny tapdyk» diýip ol aýtdy.
• Li Lýançen oba partiýa guramasynyň sekretary bolup, daýhanlar bilen işlemäge we oba ýerleriniň ösüşine ömrüni bagyşlady. Ol 1951-nji ýylyň awgustynda Henan welaýatynyň Puýan şäherinde doguldy. Ol kooperatiw ykdysadyýetiniň nusgasyny döretdi, obany garyplykdan çykardy we ony oba ýerleriniň galkynyşynyň milli nusgasyna öwürdi. Şeýle hem ol ýerli derejedäki köp sanly döwlet işgärini taýýarlady. «Döwlet gullukçysy hökmünde siz gurban bermäge taýýar bolmaly, sebäbi gurbanlyk wepalylygyň bir görnüşidir. Oba ilaty meni partiýa sekretary edip saýlady, sebäbi olar has gowy durmuş islediler. Oba ýerleriniň galkynyşy barada aýdylanda, biz ädimme-ädim öňe gidýäris we durnukly ösüş gazanýarys» diýip ol aýtdy.
• Wan Ýuçan Hytaýyň Halk Azat ediş goşunynyň tejribeli weteranydyr. Ol 1936-njy ýylyň fewralynda Anhoý welaýatynyň Sýaosýan etrabynda doguldy we 18 ýaşynda goşuna goşuldy. Harby gullugynda raketa ýaraglaryny yhlas bilen öwrenip, golaýdan söweşmek we howa hüjümlerine çalt jogap bermek taktikasy arkaly duşmanyň iki sany gözegçilik uçaryny zenit raketalary bilen urup düşürmegi bilen meşhur boldy. Raýat işine geçenden soň hem ol sada we partiýa wepaly agza bolup galdy. 90 ýaşynda medal bilen sylaglanan weteran şeýle diýdi: «Bu maňa partiýa we halk tarapyndan berlen sylagdyr. Aslynda men juda az iş etdim we köp zatdan yza galdym. Men has gowy netijeleri gazanmak üçin henizem yhlas bilen işlemeli».
Ylmy innowasiýalary, jemgyýetçilik hyzmatyny, oba ýerleriniň ösüşini we milli goranyşy öz içine alýan sylaglananlaryň durmuş ýollary Hytaýyň Kommunistik partiýasynyň döredilmeginiň 105 ýyllygynda onuň ösüş ýoluny kemala getirýän köptaraply, emma bitewi ruhuny görkezýär. Hytaýyň Kommunistik partiýasynyň Merkezi komiteti tarapyndan döredilen «1-nji iýul» medaly ilkinji gezek 2021-nji ýylda partiýanyň 100 ýyllygynyň hormatyna gowşuryldy. Medalyň esasy reňkleri gyzyl, altyn we ak bolup, onda partiýanyň nyşany hem-de bäşburç ýyldyz esasy şekiller hökmünde ýerleşdirilendir.
Bu sekiz adam şöhrat gözlemediler. Olar diňe öz işlerini ynsaplarynyň we partiýa borçlarynyň talap edişi ýaly ýerine ýetirdiler. Ömrüniň soňky gününe çenli barlaghanany terk etmedik akademik; dag geçelgelerinden geçip hassalarynyň ýanyna baran lukman; adamlaryň islän wagty tapyp bilmegi üçin 20 ýyllap telefon belgisini üýtgetmedik döwlet işgäri. Olary birleşdirýän zat kärleri däl-de, halka hyzmat etmäge bolan taýýarlygydyr. 90 ýaşly weteran özüniň «az iş edendigini» aýdanda, ol diňe sada bolandygyny görkezmeýär. Ol entek öňde durýan uly wezipeleriň möçberini göz öňünde tutýar. Çünki «1-nji iýul» medaly sözlemiň soňy däl. Ol Hytaýyň eýýäm 105 ýyldan bäri ýazyp gelýän uzak taryhynyň dowam edýändigini görkezýän otur belgisidir.
CCTV+ agentliginiň habaryna görä, medaly gowşurmak dabarasy ýurduň beýikliginiň halka hyzmat etmegi öz ömrüniň wezipesi hasaplaýan her bir adamyň edýän işlerinden kemala gelýändigini ýene bir gezek ýatlatdy.
